De Wet vereenvoudiging beslagvrije voet in 2023

De Wvbvv is vorig jaar mede op basis van onvoorziene knelpunten en verbeterpunten vanuit de uitvoeringspraktijk aangepast. Per 1 januari 2023 wordt de Wvbvv opnieuw aangepast. Naast de wetswijzigingen zijn er andere relevante ontwikkelingen die eveneens belangrijk zijn om kennis van te nemen. Alle wijzigingen en relevante ontwikkelingen zijn overzichtelijk samengebracht in deze Factsheet 1 januari 2023 (pdf).

Nieuwe tekeningen met betrekking tot woonkosten

Een van de onderdelen van de wetswijziging die per 1 januari 2023 in werking treedt betreft de impact van woonkosten op de beslagvrije voet. Vanaf 2023 kunnen meer mensen met beslag en hoge woonkosten in aanmerking komen voor (tijdelijke) ophoging van de beslagvrije voet. Dit wordt ook in de factsheet 1 januari 2023 toegelicht. Aanvullend op deze toelichting zijn twee tekeningen gemaakt om de wetswijziging rond woonkosten in beeld brengen.

Nieuw format begeleidende brief in verband met aanpassing woonkosten

De wetswijzigingen rond woonkosten hebben ook gevolgen voor de begeleidende brief die met het overzicht van uw beslagvrije voet (voorheen modelmededeling) wordt meegestuurd. 

Beslagvrije voet in relatie tot verhoging van het wettelijk minimumloon

Per 1 januari 2023 stijgt het wettelijk minimunloon (WML) met ruim 10%. Dat geldt ook voor de daaraan gekoppelde uitkeringen. De stijging heeft daardoor impact op de beslagvrije voet. Vanuit gemeenten zijn de afgelopen weken veel vragen gekomen over wat zij kunnen doen om ervoor te zorgen dat de inflatiecompensatie vanaf januari 2023 bij hun inwoners terecht komt. Duidelijk is dat gemeenten die wij gesproken hebben, graag vanaf januari 2023 hiermee aan de slag willen. Mede op basis van gesprekken met gemeenten zijn een aantal scenario’s uitgewerkt, met de voor- en nadelen. Deze zijn opgenomen in een Factsheet Handelingskader beslagvrije voet in relatie tot verhoging van het wettelijk minimumloon. De factsheet biedt meer informatie en handvatten voor beslagleggers, derden en andere professionals om kwetsbare inwoners de juiste ondersteuning te kunnen bieden.
Om ervoor te zorgen dat u ook direct praktisch met het handelingskader aan de slag kunt gaan zijn format brieven opgesteld, die u kunt voorzien van uw eigen huisstijl en lokale invulling.

Documenten

Inloopuren

In januari 2023 zullen we op maandag, dinsdag en donderdag van 16.00 uur -17.00 uur inloopspreekuren houden voor al uw vragen over dit onderwerp.

Vanaf 1 januari 2021 kunnen gemeenten de beslagvrije voet berekenen in het "gemeenteportaal", een voorziening van het Inlichtingenbureau.

NB: Om gebruik te maken van het gemeenteportaal moet de gemeente zich aangemeld hebben bij het Inlichtingenbureau via dit stappenplan.

Recent is dankzij oplettende gemeenten geconstateerd dat er mogelijk een te lage beslagvrije voet (BVV) wordt vastgesteld bij onder andere inwoners met een bijstandsuitkering. Dit komt doordat de rekentools waarmee de BVV wordt berekend ervan uitgaan dat de vakantietoeslag maandelijks aan de Polisadministratie wordt doorgegeven. Dit blijkt in praktijk niet altijd het geval te zijn, omdat verschillende inkomensverstrekkers de vakantietoeslag jaarlijks doorgeven aan de Polisadministratie. Gemeenten doen dit voor bijstandsuitkeringen bijvoorbeeld conform de handleiding voor loonaangifte bijstandsuitkeringen, maar ook andere inkomensverstrekkers kunnen de vakantietoeslag anders aangeven. In die gevallen wordt de BVV te laag berekend omdat de rekentool de vakantietoeslag niet meeneemt in het inkomen. In een aantal nieuwsberichten lijkt het alsof dit een fout is van gemeenten. Dit is niet het geval! VNG heeft inmiddels een nieuwsbericht geplaatst op haar website met een toelichting hierop.

Op dit moment wordt een brede analyse uitgevoerd om de scope en impact nader te bepalen. Gezien de impact op deze kwetsbare inwoners is wel direct actie ondernomen om de BVV van de bijstandsgerechtigden die het betreft te herstellen. VNG heeft de gemeenten die het betreft een werkinstructie gestuurd. Deze is opgesteld in samenwerking met de KBvG en beschrijft hoe de berekening en afdracht van te laag vastgestelde BVV’s handmatig kan worden gecontroleerd en hersteld. Daarnaast is een mailing uitgegaan aan alle gemeenten om invorderaars te informeren hoe zij vanuit hun rol zorg kunnen dragen voor een correcte BVV. Wilt u deze instructie ontvangen, mail ons dan op schulden@vng.nl met ‘issue vakantietoeslag’ in het onderwerp. Zodra de volledige analyse gereed is zal wordt ook voor de schuldhulpverleners een werkinstructie gemaakt om goed te kunnen signaleren wanneer de beslagvrije voet door het ontbreken van de vakantietoeslag te laag is vastgesteld.

Van gemeenten wordt niet verwacht dat zij hun loonaangifte wijzigen of aanpassingen maken in hun software. De wijze waarop dit nu gebeurt is correct. Op dit moment verkennen het Ministerie van SZW, het programma en VNG mogelijke structurele oplossingsrichtingen voor dit issue. VNG heeft gemeenten hierbij betrokken om mee te denken vanuit de rol van derde en invorderaar.

Zie ook

De wet vereenvoudiging Beslagvrije voet is een van de vier wetgevingstrajecten ter ondersteuning van het voorkomen en het oplossen van de schuldenproblematiek. Lees meer over de wetstrajecten: