Duidelijke overheidscommunicatie
Draagt bij aan
Type ondersteuning
Gerelateerde onderwerpen
De overheid is er voor iedereen. Maar begrijpen inwoners altijd wat gemeenten bedoelen? Ons project helpt gemeenten om helder en begrijpelijk te communiceren, zodat iedereen weet waar hij of zij aan toe is en actief kan meedoen.
Waarom duidelijke communicatie?
Helder taalgebruik zorgt voor meer vertrouwen, gelijke kansen en een positiever beeld van de overheid. Bovendien leidt begrijpelijke communicatie tot minder vragen en efficiëntere dienstverlening.
Wat doen we precies?
We herschrijven gemeentelijke teksten zoals verordeningen, standaardbrieven en besluiten naar begrijpelijke taal. Gemeentelijke experts in beleid, wetgeving en communicatie werken samen met ons projectteam aan het herschrijven van de modellen. Ook houden we gebruikersonderzoeken waarbij inwoners meelezen en hun mening geven over ons werk. Een klankbordgroep van gemeentelijke experts adviseert over implementatie en het creëren van draagvlak.
In 2026 herschrijven we 2 modelverordeningen en 15 brieven, besluiten en beschikkingen. Daarnaast organiseren we diverse workshops en webinars.
Meer bestuurlijk draagvlak nodig in uw gemeente? Onze bestuurlijke ambassadeurs komen graag langs om het gesprek aan te gaan met uw bestuurders. Neem contact op via dienstverlening@vng.nl.
Opgeleverde herschreven brieven en modelverordeningen
Brieven
In de eerste fase van het project (2022-2023) hebben we 47 modelteksten ontwikkeld en getest, in samenwerking met 54 gemeenten.
In de twee fase van het project (2024-2025) hebben we 15 modelbrieven herschreven en getest, in samenwerking met 20 gemeenten.
Alle brieven zijn te vinden in de Toolkit Taal van Gebruiker Centraal.
Modelverordeningen
We hebben 3 modeverordeningen en het model van de gedragscode voor ambtenaren herschreven in duidelijke taal.
In november 2024 verscheen de herschreven versie van de Modelverordening Naamgeving en Nummering (adressen) die nu ‘Straatnamen en Huisnummers’ heet.
In juli 2025 hebben we in een nieuwe versie van de Model Parkeerverordening en bepalingen deelmobiliteit complexe bepalingen begrijpelijk gemaakt. Deze modelbepalingen zijn opgesteld om gemeenten meer handvatten te geven om te sturen op het gebruik van deelauto’s, -scooters en -fietsen op de openbare weg.
In december 2025 verscheen de herschreven Model Winkeltijdenverordening.
Model Winkeltijdenverordening herschreven in duidelijke taal
Handreikingen
We hebben 2 handreikingen ontwikkeld die vol voorbeelden en tips staan:
De Handreiking Duidelijke Overheidscommunicatie (pdf, 3,1 MB) helpt gemeenten om aan de slag te gaan met begrijpelijke taal.
De handreiking Duidelijke verordeningen en andere regels (pdf, 1,9 MB) helpt gemeenten bij het opstellen van verordeningen en andere regels in duidelijke taal.
Dienstverlening nieuwsbrief
Met de nieuwsbrief Dienstverlening VNG blijft u op de hoogte van belangrijke ontwikkelingen en initiatieven. Deze nieuwsbrief verschijnt eens per 2 maanden en biedt een breed overzicht van de vooruitgangen die we maken op het gebied van gemeentelijke dienstverlening.
Bekijk de laatste editie: nieuwsbrief Dienstverlening 21 april 2026
Heeft u interesse in de nieuwsbrief? U kunt u eenvoudig aanmelden via het aanmeldformulier.
Bent u benieuwd welke projecten onder dienstverlening VNG vallen? Bekijk dan de flyer met een korte inhoudelijke beschrijving van de projecten Dienstverlening (pdf, 362 kB).
Webinars en workhops
Ook in 2026 gaan we weer aan de slag met het verduidelijken van gemeentelijke teksten. U kunt hieraan bijdragen. Lijkt het u leuk om mee te helpen met het herschrijven en/of het testen van brieven? Stuur dan een e-mail naar dienstverlening@vng.nl met uw naam, functie en gemeente.
Op 20 augustus is de zomerschool duidelijke overheidscommunicatie. Tijdens deze bijeenkomst krijgt u een schrijtraining, leert u hoe taal kunt inzetten om ook moeilijkbereikbare inwoners te bereiken én om juridisch juist te schrijven. Daarnaast gaat u zelf aan de slag met het herschrijven van een brief. Bent u er ook bij? Meld u aan!
Webinars
Hieronder staan verschillende webinars en workshops voor kennisdeling en gemeenten te ondersteunen. Deze zijn terug te zien op YouTube:
- Webinar: 'Handreiking duidelijke verordeningen en andere regels' van 11 september 2025
- Webinar 'Hoe je met een vleugje AI én bestuurlijk draagvlak duidelijke overheidscommunicatie op de kaart zet’ van 12 mei 2025
- Webinar 'Begrijpelijke taal bij regels en rechtspraak' van 27 maart 2025
- Webinar ‘Woo en transparant taalgebruik naar inwoners’ van 18 april 2023
- Talkshow Duidelijke Overheidscommunicatie van 13 april 2023
- Webinar 'Taalniveau B1 of A2?' van 28 maart 2023
- Webinar 'Herschrijven helpt' van 14 maart 2023
- Webinar 'Handreiking duidelijke overheidscommunicatie en geteste brieven' van 6 december 2022
Community
Word lid van het VNG-forum Begrijpelijke Taal. U kunt er op een laagdrempelige manier kennis en ervaringen delen, vragen stellen en input ophalen bij professionals die zich ook bezighouden met duidelijke taal. We delen daar als eerste de laatste ontwikkelingen en interessante bijeenkomsten.
- Bent u nog geen lid van een VNG-forum? Registreer u dan eerst. Iedereen met een gemeentelijk emailaccount kan zich aanmelden.
- Bent u al lid? Log in op forum.vng.nl. Ga naar ‘Dienstverlening en informatiebeleid’ en meld u aan voor het forum Begrijpelijke Taal.
Meedoen?
Doe mee en maak het verschil! We zijn voortdurend op zoek naar gemeenten die ervaring hebben met duidelijke overheidscommunicatie of juist ervaring willen opdoen. Neem dus gerust contact met ons op en word onderdeel van dit belangrijke initiatief.
Contact
Bij vragen kunt u contact met ons opnemen via: dienstverlening@vng.nl.
Samen maken we het verschil met begrijpelijke taal!
Bronnen
- Monitor Begrijpelijkheid overheidsteksten 2022 (taalunie.org)
- Onderzoek: Ervaren kwaliteit overheidsdienstverlening door burgers en ondernemers (1) (staatvandeuitvoering.nl)
- Onderzoek: Ervaren kwaliteit overheidsdienstverlening door burgers en ondernemers (2) (staatvandeuitvoering.nl)
- Onderzoek: Ervaren kwaliteit overheidsdienstverlening door burgers en ondernemers (3) (staatvandeuitvoering.nl)
- Netwerk Direct Duidelijk (gebruikercentraal.nl)
- Ledenbrief instrumenten duidelijke overheidscommunicatie