Aanpak bij relatieproblemen en scheiding

Scheiden is een life event waarbij veel stress komt kijken. Tegelijkertijd moeten er besluiten genomen worden over heel praktische zaken. Bijvoorbeeld de invulling van het ouderschap, relaties met de omgeving, financiën en huisvesting. Dit heeft vaak ook gevolgen voor de kinderen.

Redzaamheid valt tegen bij 'life event' zoals een scheiding

Kennis en intelligentie alleen zijn niet genoeg voor redzaamheid. Ook mensen met een goede opleiding en een goed inkomen kunnen in moeilijkheden komen omdat ze even niet opletten of zaken voor zich uitschuiven. Dat geldt zeker op een momenten dat het leven tegenzit, zoals bij een echtscheiding, faillissement of ontslag. En soms is het juist de overheid die mensen minder redzaam maakt, omdat ze onvoldoende rekening houdt met verschillen in het doenvermogen van burgers.​ Bovendien beïnvloeden besluiten elkaar. Onderlinge communicatie, overzicht en regie is dan ook essentieel. Ouders kunnen daarbij veel baat hebben bij laagdrempelig passende en praktische ondersteuning uit het eigen netwerk of anderszins op alle leefgebieden.

Aanpak op lokaal en regionaal niveau

Op verschillende niveaus wordt er gewerkt aan het beperken van complexe scheidingen:

  • Lokaal en regionaal zijn verschillende gemeenten en regio’s actief om een aanpak te ontwikkelen voor het beperken van complexe scheidingen. Zo worden er bijvoorbeeld vanuit het CJG of lokaal team op verschillende plaatsen scheidingsspreekuren georganiseerd samen met bijvoorbeeld mediators (familierecht advocaten of gedragswetenschappers) of gezinstherapeuten
  • Gemeenten hebben in veel regio’s ook afspraken gemaakt met familierechters en Raad voor de Kinderbescherming over (de toeleiding) tot uniform hulpaanbod. Hiermee willen ze voorkomen dat er zo min mogelijk tijd verloren gaat bij het inzetten van hulp voor ouders  en kinderen tijdens de scheiding

Kijk op de digitale kaart op deze pagina voor voorbeelden op lokaal en regionaal niveau.

Staat het aanbod van uw gemeente of regio al op de kaart? Deel uw goede voorbeelden via yannick.methorst@vng.nl en laat zien wat uw gemeente te bieden heeft.

Landelijke aanpak en professionalisering

De landelijke aanpak van (complexe) scheidingen bestaat uit de actie-agenda ‘Scheiden… En de kinderen dan?’ en het programma Scheiden zonder Schade. De actie-agenda geeft aan waar de landelijke ambities liggen. Het programma Scheiden zonder Schade, een programma van JenV, VWS in samenwerking met VNG, laat zien hoe deze ambities in de praktijk uitvoering krijgen. Het bundelt landelijk acties en interventies, verbindt partners en legt verbinding met actielijnen die in andere landelijke programma’s uitgewerkt worden. Het doel van deze professionalisering is dat professionals die werken met (aanstaande) ouders en kinderen:

  1. de behoeften van ouders en kinderen bij scheiding kennen, de risicofactoren kennen en inzicht hebben in onderliggende problematiek;
  2. juist kunnen signaleren;
  3. de sociale kaart bij scheiding kennen;
  4. betere ondersteuning kunnen bieden;
  5. eenzelfde visie hanteren, vanuit begrip én commitment.

Een van de acties uit de actie-agenda ‘Scheiden … En de kinderen dan?’ is het ontwikkelen van een alternatieve scheidingsprocedure die de-escalerend en oplossingsgericht is. Het doel is om conflicten die gepaard gaan met een scheiding zoveel mogelijk buiten de rechtszaal te houden. Gemeenten spelen hierin ook een cruciale rol, aangezien zij verantwoordelijk zijn voor het inrichten van een scheidingsloket, vanwaar uit ‘de brug’ tussen zorg en recht gevormd kan worden