Mensenhandel is een ernstig en hardnekkig probleem dat zich in elke gemeente kan voordoen. Sinds 2022 is een lokale aanpak voor gemeenten verplicht, maar in de praktijk is de uitvoering vaak nog versnipperd. ‘Bouwstenen voor samenwerking’ richt zich op een betere regionale en bovenregionale samenwerking.
Meer duidelijkheid, uniformiteit en samenwerking
Slachtoffers van mensenhandel hebben recht op snelle en passende ondersteuning. Gemeenten spelen daarbij een sleutelrol. Tegelijkertijd geven gemeenten en ketenpartners aan dat zij behoefte hebben aan meer duidelijkheid, uniformiteit en samenwerking. Daarom hebben de VNG, het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (CCV) en het Coördinatiecentrum tegen Mensenhandel (Comensha) opdracht gegeven voor een onderzoek. Daarin is vastgesteld welke taken gemeenten minimaal moeten borgen om mensenhandel effectief aan te pakken.
Advies vervat in 8 bouwstenen voor samenwerking
Het onderzoek heeft geleid tot Bouwstenen voor samenwerking aanpak mensenhandel (pdf, 589 kB). Dit advies maakt duidelijk welke taken onmisbaar zijn om slachtoffers te bereiken en te ondersteunen, ongeacht waar deze taken in de gemeente zijn belegd. Het advies is vervat in 8 concrete bouwstenen, die variëren van ‘bestuurlijk aanjagen’ en ‘zicht op slachtofferschap’ tot ‘intern gemeentelijk trainen’.
Structureel monitoren is nodig
Een effectieve aanpak vraagt om meer dan goede intenties. Gemeenten moeten structureel monitoren hoe hun aanpak werkt. Door te volgen hoeveel signalen binnenkomen, hoeveel slachtoffers worden bereikt, welke hulp wordt ingezet en hoe de samenwerking verloopt, ontstaat het inzicht dat nodig is om te sturen en te verbeteren. De factsheet Monitoren en evalueren (pdf, 1,1 MB) helpt gemeenten bij dit belangrijke proces. Het onderzoek is uitgevoerd binnen het programma Samen tegen Mensenhandel van het ministerie van JenV.
Meer informatie
Eerder dit jaar publiceerden we ‘Door het vangnet’, een podcast en een white paper, en ook een longread over de opvang van slachtoffers van mensenhandel, zie: VNG-bericht 'Podcast en longread over opvang slachtoffers mensenhandel' (13 maart 2026)