Lopende zaken VNG bestuur en commissies

Nummer 20, 2016

Tekst: VNG

Op 8 december vergaderden de commissies en het bestuur van de VNG voor de laatste keer in 2016. Waarover spraken zij? Hieronder kunt een korte weergave lezen.

Raadsleden & Griffiers

De Ontwikkelagenda Lokale Democratie is op de BALV van 30 november aangenomen. De komende maanden wordt het programma uitgewerkt. Daarbij moet de rol van de gemeenteraad goed worden geborgd. De commissie zal hier nauw bij betrokken zijn. Het programma moet fungeren als vliegwiel voor alle gemeenten. Vervolgstappen zijn onder meer het verzamelen van best practices, een toer langs de provinciale afdelingen, het verkrijgen van experimenteerruimte en gesprekken met verschillende vertegenwoordigers van de lokale democratie.

De commissie sprak over de Wet revitalisering generiek toezicht. Deze wet dateert uit 2012 en wordt geëvalueerd. De wet legt bevoegdheden en controlerende taken neer bij gemeenteraden. De commissie vermoedt dat veel gemeenteraden daar onvoldoende aandacht aan hebben (kunnen) besteden en vindt het belangrijk om dit thema permanent onder de aandacht te brengen bij gemeenteraden.

Rond het thema ‘Europa’ is gesproken over de rol van de raad en de commissieleden. Aanleiding was een visiedocument met de uitgangspunten voor de lobby in Brussel. De commissie onderstreepte het punt ‘lokaal wat lokaal kan, opschaling waar nodig’. Gemeenten zijn niet in dienst van Europa maar andersom.

In de Tweede Kamer is het Actieplan rekenkamers besproken. De commissie is verbaasd over de reactie van de minister om de rekenkamerfunctie af te schaffen en raadsleden een adviserende taak geven. De commissie vindt het belangrijk dat de VNG alsnog een signaal geeft en kijkt naar een goede timing hiervan.

Bestuur

Het bestuur sprak over de verschuiving naar het lokaal belastinggebied. Niet als doel op zich, maar als middel om de lokale democratie te borgen. Daaraan zijn vanzelfsprekend randvoorwaarden verbonden (zie het interview met Theo Weterings, VNG Magazine nr. 20, 16 december 2016, p. 13). Op korte termijn zal er een ledenbrief uitgaan.

Het bestuur besprak tevens de knelpunten van enkele gemeenten rond accountancy. De commissie Financiën is hierover met het ministerie van Financiën en de Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants in gesprek.

Vanuit de werkgroep Lokale Democratie wordt het belang onderstreept om in de lobby mee te nemen dat lokale partijen, net als landelijke politieke partijen, een financiële bijdrage vanuit het ministerie van BZK zouden moeten ontvangen. Dat is een van de punten van de ontwikkelagenda.

Het bestuur is content over de borging van de rol van gemeenten in de Energieagenda die minister Kamp heeft gepresenteerd (zie ook p. 9). Afgesproken is om met de minister op te trekken richting Brussel.

Een commissie onder leiding van Arno Brok evalueert de VNG-governance-structuur. Op korte termijn kijkt de commissie naar aandachtspunten van praktische aard die leiden tot directe verbetering. Begin volgend jaar gaat de commissie langs alle commissies om input op te halen over de huidige werkwijze. Op langere termijn kijkt de commissie naar aansluiting op maatschappelijke opgaven en op de nieuwe inrichting van het VNG-bureau, alsmede naar een effectieve inrichting van de governance die kan worden ingevoerd na de gemeenteraadsverkiezingen van 2018. Het bestuur vraagt de commissie ook te kijken naar het functioneren van het bestuur zelf.

Al eerder is het bestuur akkoord gegaan met de introductie van de topstructuur: een tweekoppige leiding, die niet meer vanuit een politieke kleur wordt gekozen, maar waarbij de voorzitter vooral extern georiënteerd is en de plaatsvervangend directeur zich vooral richt op de interne organisatie van het VNG-bureau. Het bestuur heeft het functieprofiel voor de plaatsvervangende algemeen directeur geaccordeerd en de werving en selectie kan worden opgestart. Ook is het bestuur akkoord gegaan met het reglement, waarin onder meer verantwoording aan het bestuur is opgenomen. Het bestuur heeft aanvullend gevraagd het functieprofiel van de algemeen directeur op basis van deze veranderingen ook te actualiseren. In de topstructuur zijn ook drie themadirecteuren opgenomen voor de volgende thema’s:

  • integratie en participatie;
  • gezonde en veilige leefomgeving;
  • vertrouwen in en kwaliteit lokale democratie.

Met deze keuze wordt aangesloten bij het centraal stellen van de maatschappelijke opgaven en wordt het beleidsoverstijgend werken op het vraagstuk gefaciliteerd. Het bureau van de vereniging wordt hierop qua inrichting en manier van werken aangesloten.

Meer over de commissies en het vergaderschema