Het voeren van een depolitiek dialoog is in De Wolden de afgelopen jaren een aansprekende manier gebleken om diverse maatschappelijke vraagstukken te behandelen. Zo ook rondom de geplande komst van een AZC.

Jaartal
2020
Gemeente

In december 2015/ januari 2016 werd de gemeente De Wolden gevraagd de komst van een AZC voor te bereiden. In aanloop naar de raadsvergadering over het AZC heeft voormalig griffier van De Wolden Josee Gehrke een training in het voeren van het goede gesprek (met inwoners) voor de raad georganiseerd. Doel van deze training was niet mensen te overtuigen, maar te luisteren naar de zorgen en de wensen van de inwoners. Met de verkregen kennis, inzichten en vaardigheden uit de training ontstond ook een gezamenlijke aanpak voor het raadsdeel van de inwonersavond die de gemeente organiseerde rondom het AZC.

Tijdens deze inwonersavond gingen raadsleden aan statafels in gesprek met inwoners. Doel was om rechtstreeks vanuit het gesprek te horen wat er leeft, wat er goed gaat en wat niet. Door middel van een bezettingsschema (gemaakt door de griffier) gingen steeds raadsleden van verschillende fracties in groepjes met inwoners in gesprek. Leden van verschillenden politieke partijen voerden het gesprek met burgers en met elkaar.

De depolitieke dialoog

Het bijzondere aan deze aanpak is dat het gesprek op dit soort avonden depolitiek gevoerd wordt. Depolitiek betekent dat een vraagstuk uit de politiek (en de bijbehorende overtuigingen) gehaald wordt. In dit geval werden de politieke argumenten en overtuigingen van de raadsleden losgelaten in het voeren van de dialoog op de inwonersavond. Op deze avond gingen raadsleden met burgers en elkaar in gesprek en standpunten werden ‘bewaard’ voor het politieke debat tijdens de raadsvergadering. Deze aanpak van de gemeente De Wolden gaat in de kern om elkaar te ontmoeten en te verbinden en om op die manier vraagstukken te bespreken.

Vervolgens refereerden de raadsleden samen aan de inwonersavond en hoe het vraagstuk verder te brengen. In de opvolgende raadvergadering heeft de raad een gezamenlijke motie geformuleerd die stelde dat het AZC kon komen, maar onder bepaalde voorwaarden. Het bleef immers zoeken naar de wijze waarop het AZC kon komen op een manier kon die voor iedereen paste.

'Een motie is hiervoor een goed instrument, zo formuleer je het en houd je het vast,' aldus Josee Gehrke. Met de voorwaarden vanuit de motie is het college aan de slag gegaan.

“Het AZC is er overigens nooit gekomen, omdat het landelijke beleid werd gewijzigd”. Opvolgend op dit traject heeft de rekenkamer een onderzoek gedaan naar het proces, om te onderzoeken hoe de raad heeft gehandeld. Dit rapport is in een openbare raadsvergadering voor de zomer behandeld.
 

Dialoogavond met statushouders

Deze methode van gespreksvoering heeft de gemeente begin 2017 ook ingezet bij een dialoogavond met statushouders en raadsleden. 'Deze avond werd georganiseerd vanuit de gedachte om als volksvertegenwoordigers in gesprek te gaan met statushouders, statushouders welkom te laten voelen en vragen te beantwoorden”, aldus Josee Gehrke.

Het belangrijkste doel van deze avond was een ontmoeting organiseren waar alles gezegd mag worden. Niet alleen de mooie verhalen, maar ook wat schuurt of waar problemen zijn.

Josee Gehrke heeft deze bijeenkomst samen met organisaties vanuit de praktijk georganiseerd. Zo heeft Vluchtelingenwerk meegedacht over het organiseren van de avond, de uit te nodigen mensen et cetera. “Wat heeft geholpen is de setting: een laagdrempelige locatie of plek. We hebben deze bijeenkomst besloten gehouden om mensen de ruimte geven, terwijl we verder vrijwel alles openbaar doen.” Het gesprek werd, onder leiding van een raadslid gevoerd in een kring. “Een kringgesprek is heel mooi, je zit naast elkaar en door elkaar heen.” Goed luisteren en het stellen van open vragen is de kern in dit type gesprek.

Dialoog als middel voor diverse maatschappelijke vraagstukken

Voormalig griffier Josee Gehrke geeft aan dat ze in de loop der jaren in totaal wel een stuk of 17 dialoogbijeenkomsten georganiseerd heeft over diverse maatschappelijke vraagstukken: “Je leert van het traject, de stijl kun je toepassen op andere vraagstukken. De dialoog is depolitiek, het opvolgende debat kan best wel scherp zijn. Dat is de plek waar raadsleden anderen overtuigen van hun mening op basis van wat ze gezien hebben. Dan volgen de besluiten.” Als mooie uitkomst van deze aanpak benoemt Josee Gehrke het zelfbewustzijn dat hiermee bij raadsleden ontstaat.

Homogene gemeente

De Wolden is geclassificeerd als een homogene gemeente. In homogene gemeenten heeft de overgrote meerderheid, meer dan 90 procent van de inwoners, een Nederlandse achtergrond. In De Wolden heeft 5,1% van de inwoners een migratieachtergrond.