Burgerinitiatieven in de openbare ruimte

Gemeenten wensen hun burgers meer te betrekken bij ontwikkelingen in het publieke domein. Daarnaast krijgen gemeenten als grondeigenaar ook steeds meer te maken met wensen van burgers om hun leefomgeving zelf vorm te geven. Dit soort burgerinitiatieven kunnen diverse vormen aannemen. Denk aan het onder­nemen van activiteiten in of het (her)inrichten van de openbare ruimte, zoals bijvoorbeeld bij door particulieren ingerichte (natuur)speelterreinen.

Een burgerinitiatief valt in het algemeen te definiëren als een niet-commer­ciële activiteit, georganiseerd en/of uitgevoerd door een groep burgers, die zich afspeelt in het publiek domein en die ten goede komt aan de samenle­ving.

Onder dit thema vindt u meer informatie over de mogelijkheden om ruimte te geven aan dergelijke burgerinitiatieven en hoe u dat dan zou kunnen doen. Zoals u hierna zult zien is een overeenkomst vaak het meest aangewezen instrument om goede afspraken te kunnen maken over het gebruik van de openbare ruimte en om de continuïteit van het burgerinitiatief te bevorderen.

De informatie spitst zich toe op een tweetal in de meeste gemeenten voorkomende burgerinitiatieven:

  • burgerinitiatieven in relatie tot speelplekken en speeltoestellen
  • burgerinitiatieven in relatie tot groenbeheer.

Meer informatie

  • Burgerinitiatief: waar een wil is.... (de Nationale ombudsman, 2018, pdf)
    In dit onderzoek naar de rol van overheidsinstanties bij burgerinitiatieven zijn uitgangspunten geformuleerd voor een behoorlijke invulling van de omgang met burgerinitiatieven. Dit zijn: een constructieve houding, optreden als één overheid en heldere en kenbare keuzes maken.
  • Tussenrapport Right to Challenge (Universiteit Leiden, 2018, pdf)
    Een voorstudie naar de mogelijkheden voor een algemene regeling voor het 'Right to Challenge' en andere burgerinitiatieven in Nederland.