Jeugdhulp en preventie:15 succesvolle aanpakken in gemeenten

Kunnen wethouders Jeugd bijdragen aan gezond en veilig opgroeien van kinderen in hun gemeente? Zeker weten! Met trots presenteren de Koplopers Jeugd-Preventie het online magazine 'Van Nul tot later als ik groot ben'. Vijftien succesvolle praktijkverhalen uit gemeenten over jeugdhulp en preventie

Uit het voorwoord van Paul Blokhuis, wethouder Apeldoorn:  

'Na jarenlange groei van de jeugdzorg zou de nieuwe Jeugdwet zorgen voor een omslag naar meer preventie en eerdere ondersteuning. In de praktijk blijkt dat echter zo gemakkelijk nog niet. Gemeenten zijn soms drukker met de praktische en administratieve aspecten van specialistische hulp, de wachtlijsten.'

'Zie dan maar eens tijd en geld te vinden voor preventie, ook als het beschikbare budget in drie etappes wordt verlaagd met 15%. Bovendien ontbreken pasklare oplossingen en een marsroute. Want preventie vraagt om experimenteren en zoeken naar wat werkt.'

'Toch is het geweldig als het lukt om kinderen en jongeren te stimuleren in hun ontwikkeling, het vertrouwen in zichzelf en hun omgeving. Dan krijg je inspiratie en zin om door te gaan. Ook hoeft niet elke gemeente het wiel opnieuw uit te vinden. We kunnen veel van elkaar leren.

Het ministerie van VWS, VNG en 15 wethouders Jeugd onderzoeken samen wat werkt en helpen elkaar met nieuwe initiatieven in het Koplopersnetwerk jeugdpreventie.'

Online magazine: Van nul tot later als ik groot ben

Het digitale boekje bevat vijftien praktijkverhalen uit gemeenten en veertien werkende factoren die helpen bij preventie. Het zijn allemaal initiatieven op de volle breedte van het jeugddomein waar de energie van afspat. De benadering en omvang in aanpak verschillen, maar de voorbeelden delen gemeenschappelijke succesfactoren en werken vanuit dezelfde waarde: zorgen dat ieder kind zich optimaal kan ontwikkelen.

Vijftien succesvolle verhalen vanuit gemeentelijke praktijk:

  • ‘THINK op school’ verbindt onderwijs en zorg | Zwolle
    Aan de ene kant maatschappelijke organisaties die hun preventie-aanbod etaleren, aan de andere kant scholen die in al dat aanbod de weg kwijtraken. Wat een verspilde moeite en energie! In Zwolle brengt ‘THINK op school’ beide werelden bij elkaar.
  • Het Innovatienetwerk Jeugd | van Hart van Brabant
    Hoe zet je als gemeente innovatie serieus op de agenda en houd je het daar ook? En hoe betrek je niet alleen zorgaanbieders, maar ook ondernemers, inwoners en natuurlijk… de jeugd zelf? Zodat de gemeente doet waar jongeren echt behoefte aan hebben?
  • PPD Talents sluit aan bij de leefwereld van jongeren |  Papendrecht
    Hiphop, producen of dj-ing: welke jongere droomt er niet van? De gemeente Papendrecht (PPD) leidt jongeren met talent op tot artiest. De jongeren ontwikkelen niet alleen hun talenten maar ook een gestructureerde vrijetijdsbesteding. En de kennis en vaardigheden die ze opdoen komen ook prima van pas in het dagelijks leven.
  • Preventie op de kaart: 'Social Brokers' | Kerkrade
    Veel mensen weten het niet, maar de kans dat ze Social Broker zijn is bijzonder groot. Bijna iedereen doet namelijk wel eens iets nuttigs op het raakvlak van preventie en jeugdhulp. En als je mensen hiervan bewust maakt en ze ervoor bedankt, gaan ze het nog beter doen.
  • CenteringPregnancy creëert vangnet en stevige basis | Huizen
    Vragen stellen, kennis en ervaringen delen en vooral veel plezier: in Huizen kiezen veel zwangere vrouwen niet langer voor individuele verloskundige controles, maar voor bijeenkomsten in groepsverband. Van deze nieuwe vorm van verloskundige begeleiding mogen de resultaten er zijn: moeders staan sterker in hun schoenen en steunen elkaar.
  • Stichting Omnia spiegelt zich aan de samenleving | Eindhoven
    Dicht bij de mensen, laagdrempelig, integraal en met korte lijntjes: in Eindhoven laat stichting Omnia zien hoe effectieve preventieve jeugdhulp en opvoedondersteuning voor ouders eruit kan zien. Gericht op normalisering van problemen en adequate verwijzing waar nodig. Dat lukt goed door inwoners zelf als uitgangspunt te nemen.
  • Maatwerkfabriek Oss | Oss
    In Oss leren de medewerkers binnen het sociaal domein te kijken naar wat inwoners echt nodig hebben. Dat leidt tot onorthodoxe oplossingen, die beter, goedkoper en duurzamer zijn. Puur maatwerk dus, gestoeld op de principes betrokkenheid, legitimiteit en rendement. 
  • Kids & Koffie op de kinderboerderij | Sliedrecht
    Gezellig koffiedrinken en met elkaar praten: bijna iedereen doet dat op z’n tijd. Dus waarom zou je zo’n nationale bezigheid niet inzetten voor het welzijn van ouders en hun kinderen? Gemeente Sliedrecht voegde de daad bij het woord met Kids & Koffie: activiteiten voor kinderen en informatie voor ouders en anderen.
  • De jeugdsoos als hart van de jeugdhulp | De Marne
    2014 de nieuwe Drank- en horecawet, gevolgd door de kanteling in 2015: een dubbele uitdaging voor de jeugdsozen in het Noord-Groningse De Marne. Jongerenwerk Barkema & De Haan bedacht een manier om de jeugdsozen open te houden en tegelijkertijd de jeugdpreventie en burgerparticipatie te vergroten. .
  • Bureau Frontlijn en de Moeders van Rotterdam | Rotterdam
    Rotterdam: een bruisende, wereldse, multiculturele stad, waar het voor veel mensen fijn wonen is. Maar niet voor iedereen. Van de meer dan 620.000 inwoners leven ruim 120.000 op of onder de armoedegrens. Bijna een derde van hen is kind. De kans dat deze kinderen een armoedige toekomst tegemoet gaan is groot. Ingrijpen is dus noodzakelijk. Alleen een integrale aanpak kan de armoedespiraal doorbreken..
  • Het BUURbook van Leiden | Leiden
    Van een digitaal preventieloket jeugd voor professionals tot platform voor de buurt: met BUURbook kunnen gemeenten alle kanten op. Leiden kiest bewust voor uitbreiding. Vanuit de preventievraag naar verbinding tussen specialistische zorg en een meer laagdrempelig aanbod werkt de stad nu toe naar een platform met ruimte voor elke wijk. Om daar ontmoeting tussen inwoners en organisaties in de wijk mogelijk te maken. Waar weer een preventieve werking voor de jeugd van uitgaat.
  • VoorZorg: de meest vroegtijdige preventie | Dordrecht
    Hoe eerder hoe beter. Dat geldt voor preventieve zorg, maar zeker voor VoorZorg. Want dan begint de hulp al bij vrouwen die in verwachting zijn van hun eerste kindje. Vrouwen die door omstandigheden wel een extra steuntje in de rug kunnen gebruiken. Zo krijgen zij de kans om zich beter te ontwikkelen én hun kind een goede start te geven. Dat werkt aantoonbaar goed, ook in Dordrecht.
  • De Dronter Koers naar preventie op school | Dronten
    Waarom brengen we de jeugdhulp niet naar de school? Dat is toch een van de belangrijkste leefomgevingen van het kind. En dáár kun je kennis overbrengen op leerkrachten. Dat was dat het uitgangspunt voor de veranderingen die Dronten heeft doorgevoerd. Een verbetering voor de zorg én voor het onderwijs.
  • De sluitende aanpak van Apeldoorn | Apeldoorn
    De boodschap van Apeldoorn is duidelijk: geen enkele jongere zit op de bank. Jongeren gaan naar school, werk of dagbesteding of ze zijn op weg daarnaartoe. Maar dat kan alleen als iedereen – ouders, school, hulpverleners, gemeente – hetzelfde doel voor ogen heeft én samenwerkt. Dat gaat nog niet vanzelf. Sinds 3 jaar werkt de gemeente aan de ‘sluitende aanpak’. Maar: 'Wij staan echt wel eens te vloeken en te tieren omdat we zoveel weerstand ontmoeten!'
  • Diemen brengt de jeugdhulp naar school | Diemen
    'Wij geven u een doorverwijzing naar de maatschappelijk werker.' Of: 'Kom maar even mee naar Christa.' Dat is nogal een verschil. Het succes van de Diemense ouder-kindcoaches zit in de benadering. Op school zit de coach gewoon aan de andere kant van de gang, maar ze kan ook bij ouders langsgaan. Die korte lijntjes met school, gezin en kinderen werken snel en goed.