Van Zanen bij de VN in New York: ‘Vergeet de gemeenten niet'

In 2015 stelden de Verenigde Naties de Duurzame Ontwikkelingsdoelen vast, de 'Global Goals on Sustainable Development'Daarmee hebben zij een duurzame toekomst op sociaal, economisch en ecologisch terrein voor ogen. Jaarlijks wordt de voortgang getoetst en besproken.

Landen rapporteren dan over de voortgang op de doelen. VNG-voorzitter Jan van Zanen maakt deel uit van de Nederlandse delegatie die deze week in New York de Nederlandse stand van zaken toelicht.

 foto: IISD/ENB | Kiara Worth

Waarom is het belangrijk dat gemeenten aan deze VN-conferentie meedoen?
Van Zanen: ‘De 17 Global Goals zijn belangrijk. Daar hebben we ons als Nederland aan gecommitteerd. Ze gaan over energie, klimaat, banen, woningbouw, duurzame steden, armoede, positie van vrouwen, uitbannen van ongelijkheid: allemaal onderwerpen en thema's die op gemeentelijk niveau een grote rol spelen. De doelen kunnen niet behaald worden zonder de inzet van gemeenten. Ook het Rijk is ervan overtuigd dat we de doelen alleen maar kunnen bereiken als ook de kennisinstellingen, bedrijfsleven en gemeenten en vooral ook hun inwoners meedoen.

‘Ik vind het belangrijk dat de doelen behaald worden. Het is ambitieus, maar toch. Wij doen daar als gemeenten veel aan, denk aan onze investeringsagenda Naar een duurzaam Nederland die we hebben aangeboden voor de kabinetsformatie. Dan moet je ook bereid zijn om je er tegenaan te bemoeien als de VN ervoor kiest om één keer per jaar te kijken hoe het staat met de realisatie van de doelen. Mijn inzet hier is tegen de VN en iedereen die daarbij betrokken is, te zeggen: hartstikke goed, maar vergeet niet de gemeenten mee te nemen. We kijken deze dagen naar wat er goed gaat en wat niet, wat er internationaal nodig is en wat we nationaal en lokaal moeten doen.

‘Onze internationale koepelvereniging UCLG heeft ook gekeken naar hoe gemeenten wereldwijd betrokken zijn bij de implementatie van de doelen. Dat kan nog beter. En juist daarom is het zo van belang dat Nederland allerlei partijen actief heeft betrokken bij het werk van de Nederlandse delegatie en bij het samenstellen van het nationale rapport. Op die manier laat ook het kabinet in Den Haag zien dat, om de internationale doelen te bereiken, we allemaal samen moeten werken. En dat dient vervolgens weer als inspiratie voor andere landen die gemeenten en regio's nog niet actief bij het behalen van de doelen hebben betrokken.’

Wat is uw indruk, wordt de boodschap van de Nederlandse gemeenten gehoord?
Van Zanen: ‘Er zijn hier veel inspirerende mensen en ideeën, die vanuit onderwerpen en verschillende rollen bijdragen; LHBTI’ers, jongeren, inheemse volken. Ik hoop dat de betrokkenheid van al deze groepen het bereiken van de doelen dichterbij brengt.

‘Ik merk dat de ontwikkelingsdoelstellingen en de Agenda 2030 in toenemende mate perspectief bieden en ordenend werken. Op allerlei terreinen vallen dingen nu samen, of we nu uit het Zuiden of Noorden komen. Er ontstaan verbanden. Als zodanig hebben de Global Goals een positieve rol en bieden ze een gezamenlijke blik op de toekomst.

‘We zien dat Nederland en andere landen als Zweden, Denemarken, België, Colombia, Brazilië en nog een handjevol andere, gemeenten goed hebben betrokken. Maar het is nog niet voldoende. We roepen de VN en de lidstaten op om echt meer aandacht te besteden aan de rol van gemeenten wereldwijd. Daar moeten ze dan ook in gesterkt worden; ze moeten beschikken over voldoende taken en middelen en autonomie.’

Wat kunnen Nederlandse gemeenten doen?
Van Zanen: ‘Zich aansluiten bij de agenda. De VNG heeft een prachtige campagne, Gemeenten4GlobalGoals. Sluit je daarbij aan, en gebruik de agenda als een positief perspectief voor de toekomst, als een inspirerend kader. Ik kan dat sterk aanbevelen. In mijn eigen Utrecht, maar ook in andere Nederlandse gemeenten, zie ik dat het veel oplevert. Sinds de gemeente zich heeft uitgesproken over de Global Goals willen steeds meer initiatieven en bedrijven betrokken zijn.'

bron: VNG Magazine