Bibliotheken: groot bereik en toegankelijk

De lokale bibliotheek heeft nog steeds een groot bereik. Onder meer door een goede spreiding van 1.383 vestigingen en 2.813 bibliotheken op school. Dat staat in de Bibliotheekmonitor 2017 die de minister van OCW aan de Tweede Kamer heeft aangeboden. 

Op korte afstand 

De bibliotheek is de best bereikbare culturele voorziening: de gemiddelde afstand tot een bibliotheekvestiging was in 2017 1,9 km. Dat is onveranderd sinds 2015. De afstand tot de bibliotheek was het grootst in Zeeland (3,3 km) en het kortst in de randstad (1,6 km).

Behoud bibliotheken in kleine gemeenten 

In de aanbiedingsbrief gaat de minister in op het plan om het behoud van bibliotheken in kleine gemeenten te stimuleren (motie Asscher). In het bestuurlijk overleg van 7 november 2018 is voor de inzet van de middelen de volgende lijn gezamenlijk bepaald:

  • Het gaat om bibliotheken in niet-stedelijke gebieden, waar het netwerk te dun is geworden
  • Tijdelijke ondersteuning op die plekken waar dit het hardst nodig is en waar het kansrijk is blijkens bestuurlijk commitment van de gemeente en/of provincie. VNG en IPO kunnen hiervoor suggesties doen
  • Het budget (jaarlijks 1 miljoen in de periode 2019-2021) is tijdelijk en komt per 2019 beschikbaar
  • De tijdelijke stimulering levert ervaring en kennis op die na de periode van drie jaar elders gebruikt kan worden

Basisvaardigheden

Bibliotheken organiseerden in 2017 circa 145.000 activiteiten, een forse stijging met het jaar daarvoor (97.000). Vrijwel alle bibliotheken bieden producten en diensten aan rondom basisvaardigheden voor volwassenen, met name op het gebied van taal (lezen en schrijven NT1 en NT2), digitale vaardigheden en de e-overheid. Twee daarvan zijn de landelijke programma’s Klik & Tik en Digisterker. 

Subsidies en inkomsten

De 149 openbare bibliotheekorganisaties ontvingen in 2017 voor € 410 miljoen aan subsidie van gemeenten (€412 miljoen in 2016). De eigen inkomsten van bibliotheken zijn ten opzichte van 2016 met 8% gedaald, van € 62,2 miljoen in 2016 naar € 58 miljoen in 2017. Dit ondanks de verkenning van nieuwe mogelijkheden om meer inkomsten te genereren.

Meer informatie