Gemeenten roepen op tot vitalisering lokale democratie

'Wij, gemeenten, moeten allemaal op onze eigen manier aan de slag met de vitalisering van de lokale democratie. Het Rijk roepen we op ons daarbij te ondersteunen. We proberen hen die zich nu afkeren toch te betrekken en te vertegenwoordigen. Dat is urgent!'

Met deze woorden nam Theo Weterings (burgemeester van Haarlemmermeer) vandaag tijdens de Buitengewone ALV namens het VNG-bestuur de oproep over van de werkgroep Lokale Democratie en Bestuur.

Josee Gehrke, voorzitter van de VNG-commissie Raadsleden & Griffiers (en griffier in De Wolden) zei aansluitend: 'Inwoners en raad zijn de hoofdrolspelers van de lokale democratie. Er moet recht worden gedaan aan de belangrijke verbindende rol van gemeenteraden: dit verdient erkenning als vierde kerntaak van de raad, naast de kaderstellende, controlerende en vertegenwoordigende rol.

Ontwikkelagenda Lokale Democratie

De VNG-werkgroep Lokale Democratie en Bestuur pleit bij het Rijk voor meer experimenteerruimte op lokaal niveau, en roept gemeenten en raden op om in actie te komen. De werkgroep stelde een Ontwikkelagenda Lokale Democratie 2017-2022 op die een inventarisatie biedt van onderwerpen die daarbij komen kijken. Voorzitter Koos Janssen (burgemeester van Zeist): 'Belangrijk is dat niet iedere gemeente het op dezelfde manier hoeft aan te pakken.'

Oproep gemeenten

De Buitengewone ALV stemde met groter meerderheid in met de oproep van de werkgroep Democratie en Bestuur. Dat betekent dat gemeenten oproepen tot:

  • meer experimenteerruimte op lokaal niveau
  • gemeentebesturen die in rol, inrichting, proces en praktijk, starten met de wensen en verwachtingen van de samenleving
  • nieuwe interbestuurlijke verhoudingen, waarin gelijkwaardigheid, transparantie en samenwerking centraal staan
  • een flexibeler inrichting van het lokale bestuur
  • een ruimer lokaal belastinggebied

Ruimer lokaal belastinggebied

Theo Weterings zei nog over de verschuiving van het belastinggebied: 'Dat is geen doel op zich, maar middel om echt lokale keuzes te kunnen maken, passend bij onze maatschappelijke opgaven en wat de samenleving wil. Voor het VNG-bestuur staat niet vast op welke wijze: we staan pas aan het begin van de discussie waarbij de VNG Agenda 2017 leidend is. Uiteraard nemen we de randvoorwaarden en noties mee die gemeenten het VNG-bestuur  hebben meegegeven tijdens de bijeenkomsten in september.'

Financiële ondersteuning raadsleden

Josee Gehrke wees er in haar reactie op dat gemeenteraden ondersteuning nodig hebben om hun rol waar te maken, vooral van griffies en griffiers, maar ook van wethouders, burgemeester en gemeentesecretarissen. 'Hierbij hoort ook een passende financiële ondersteuning aan gemeenteraadsleden.'

Mensen serieus nemen

Inspreker burgemeester Bort Koelewijn (gemeente Kampen) vroeg zich af hoe we zorgen dat iedereen kan meedoen, en of we niet teveel van raadsleden vragen. Josee Gehrke zei dit te zien als een pleidooi voor de Ontwikkelagenda en bevestigde: ‘Het is belangrijk dat gemeenten inwoners serieus nemen en hun vragen proberen te beantwoorden.' 

Meer informatie

Zie ook