Gemeenten krijgen het advies om hun begroting voor 2027 structureel en reëel sluitend te maken. Vanaf 2028 adviseren we om voor jeugdzorg en huishoudelijke hulp in de Wmo met stelposten te werken. Zo kunnen gemeenten omgaan met financiële onzekerheid zonder nu al te hoeven bezuinigen op andere terreinen.
Lees hier onze ledenbrief met het begrotingsadvies 2027-2030 (pdf, 156 kB)
Gemeenten staan de komende jaren voor lastige financiële keuzes. Voor 2027 is het advies om een sluitende begroting op te stellen, zodat provinciale toezichthouders niet hoeven in te grijpen. Voor de jaren daarna blijven de financiële vooruitzichten onzeker. Dat komt onder meer door geplande besparingen op jeugdzorg vanaf 2028 en een voorgenomen korting van € 1 miljard op huishoudelijke hulp vanaf 2029.
Daarbij is nog onduidelijk hoe het rijk gemeenten compenseert als de kosten hoger blijven dan geraamd. Met het begrotingsadvies willen we gemeenten helpen om hun begroting realistisch op te stellen en tegelijkertijd te voorkomen dat zij nu al moeten bezuinigen op voorzieningen of andere maatschappelijke opgaven.
Jeugdzorg
Voor de jeugdzorg adviseren we gemeenten om vanaf 2028 uit te gaan van realistische kostenramingen en daarnaast te werken met stelposten. Gemeenten kunnen daarbij rekening houden met maatregelen uit de Hervormingsagenda Jeugd, zoals een eigen bijdrage of kortere trajectduur, maar deze budgetneutraal verwerken. Het advies is ook om een aparte stelpost op te nemen voor het verwachte tekort in de jeugdzorg. Begin 2027 verschijnt het advies van de Deskundigencommissie Hervormingsagenda Jeugd. Dat advies moet meer duidelijkheid geven over de verhouding tussen kosten en beschikbare middelen.
Huishoudelijke hulp
Ook voor huishoudelijke hulp binnen de Wmo raden we gemeenten aan om vanaf 2029 een stelpost op te nemen. Het rijk heeft vanaf dat jaar een bezuiniging van € 1 miljard ingeboekt, terwijl nog niet duidelijk is hoe het toekomstige beleid eruitziet en welke kosten gemeenten blijven maken. Door deze korting voorlopig via een stelpost te corrigeren, kunnen gemeenten hun begroting realistischer opstellen. Wel adviseren we gemeenten hierover in gesprek te gaan met hun toezichthouder.
Afstemming met toezichthouders
Het begrotingsadvies is opgesteld in overleg met provinciale toezichthouders. Voor een deel van de voorgestelde stelposten is afgesproken dat toezichthouders deze accepteren. Voor andere onderdelen, zoals de stelpost voor jeugdzorg, bestaat nog geen volledige zekerheid zolang er geen harde toezegging van het rijk ligt. Wij adviseren gemeenten daarom om financiële risico’s expliciet op te nemen in de risicoparagraaf en deze waar mogelijk financieel te onderbouwen.