Zwerfafval is een van de grootste ergernissen van inwoners. Het bestrijden van zwerfafval vraagt om een brede aanpak met een diversiteit aan instrumenten. In de pilot Schoon Belonen werkten 77 gemeenten met 680 maatschappelijke organisaties samen om zwerfafval in Nederland te voorkomen. 

De afgelopen twee jaar hebben de gemeenten en maatschappelijke organisaties samengewerkt om zwerfafval in Nederland zo veel mogelijk te voorkomen en te bestrijden. De resultaten van de pilot zijn nu bekend.

    
    
   

Scholen, sportclubs en andere maatschappelijke organisaties werden beloond voor het inzamelen en opruimen van kleine plastic flesjes, blikjes en eventueel ander verpakkingsmateriaal.

Rijkswaterstaat heeft in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (I&W) de pilot gemonitord. Deze week stuurde de staatssecretaris van I&W de rapportage van Rijkswaterstaat naar de Tweede Kamer.

  • Resultaten op zwerfafval

De reductie in zwerfafval blijkt groter te zijn op meetlocaties rond betrokken maatschappelijke organisaties in de meest actieve pilotgemeenten dan op andere meetlocaties in deze gemeenten. Op landelijk niveau is een effect van Schoon Belonen op basis van de huidige meetresultaten niet aangetoond.

  • Resultaten op maatschappelijke betrokkenheid

Van de 102 aangemelde gemeenten zijn er 77 met Schoon Belonen aan de slag. Het aantal deelnemende organisaties is gestegen naar circa 680. Scholen vormen ruim de helft van de deelnemers, 30% wordt gevormd door sportclubs. De overige 20% zijn organisaties als scouting, buurthuizen, kerken en kinderboerderijen.

  • Resultaten op bijdrage aan circulaire economie

Het aantal ingezamelde zakken PMD of flesjes en blikjes is in dezelfde periode gestegen van circa 2.500 zakken van 240 liter in het derde kwartaal van 2016 naar circa 7.000 in het tweede kwartaal van 2017. In totaal zijn in de pilotperiode minimaal 19.600 zakken ingezameld en gerecycled.

     
     

Hoe verder

De resultaten van de pilot geven volgens de initiatiefnemers aanknopingspunten om elementen van Schoon Belonen onderdeel te maken van de brede landelijke aanpak van zwerfafval. Alle gemeenten in Nederland kunnen daarbij gebruik maken van de geleerde lessen uit de pilot. In afwachting van landelijke besluitvorming kunnen deelnemende gemeenten in 2018 hun pilotactiviteiten met maatschappelijke organisaties voortzetten met ondersteuning van de VNG, het Afvalfonds Verpakkingen en Natuur & Milieu.

Meer informatie