Bureau Necker van Naem deed in 2018 onderzoek naar de hoogte van de gemeentelijke tarieven voor begraven. De conclusies van dit onderzoek, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van BZK en in samenwerking met de VNG, zijn voor gemeenten nog steeds relevant.

BZK is namelijk bezig met de voorbereiding van een grote aanpassing van de Wet op de lijkbezorging (verwachte consultatie voorjaar 2021) die ook gevolgen heeft voor het gemeentelijk beleid inzake begraven. Gemeenten zijn op grond van de Wet op de lijkbezorging verplicht om een begraafplaats in stand te houden.

Aanleiding voor het onderzoek

Het onderzoek van Necker van Naem (zie onderaan dit bericht) is uitgevoerd naar aanleiding de Tweede Kamer motie-Bishop van 16 november 2017 over het betaalbaar houden van begraven. De indieners waren van mening dat  begraven mogelijk moet zijn ongeacht inkomen en woonplaats, zonder dat de burger zich om financiële redenen gedwongen voelt voor cremeren te kiezen.

Tariefbeleid loopt sterk uiteen

De algemene conclusie van het onderzoek is dat gemeenten zeer verschillend met het tariefbeleid om gaan. Lokale omstandigheden bepalen zowel de vormgeving als de hoogte van de tarieven. Lokale omstandigheden bepalen de kostensystematiek en gemeenten maken niet of nauwelijks gebruik van het door de VNG ontwikkelde model voor kostenonderbouwing van begraafkosten. De meeste gemeenten geven aan dat de tarieven voor begraven niet of niet geheel kostendekkend zijn.

Nieuwe notitie Lokale Heffingen in de maak

De door BZK ingestelde commissie Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) werkt momenteel aan een nieuwe notitie Lokale Heffingen, die ook ingaat op lijkbezorgingsheffingen. De commissie gaat in de notitie onder meer in op de paragraaf lokale heffingen die verplicht is voorgeschreven voor provincies en gemeenten in zowel hun begroting als rekening. In deze paragraaf moeten de berekeningen van heffingen en de beleidsuitgangspunten daarbij inzichtelijk worden gemaakt.

Acties VNG

Ter gelegenheid van de notitie van de commissie BBV is de VNG voornemens gemeenten te ondersteunen in het bieden van inzicht in de kostenopbouw van tarieven. We zullen daarbij ook het rapport van Necker van Naem betrekken.

Meer informatie