maandag 2 februari 2026

De ministerraad heeft ingestemd met een wijziging van de Bibliotheekwet. Daarmee komt er een zorgplicht voor gemeenten om te zorgen voor een volwaardige bibliotheekvoorziening. Het kabinet stelt hiervoor structureel € 60 miljoen per jaar beschikbaar.

Het kabinet wil dat iedereen toegang heeft tot informatie, kennis en ontmoeting via een bibliotheek in de eigen gemeente. Om dat te borgen wordt de Bibliotheekwet aangepast. De zorgplicht gaat gelden voor gemeenten en voor Bonaire, Sint Eustatius en Saba. Het wetsvoorstel is na instemming van de ministerraad voorgelegd aan de koning en gaat daarna naar de Tweede Kamer. De Raad van State heeft eerder geen opmerkingen gemaakt bij het voorstel.

Brede maatschappelijke functie

Bibliotheken hebben een brede maatschappelijke functie die verder gaat dan het uitlenen van boeken. Ze bieden toegang tot digitale informatie, cursussen en allerlei activiteiten. Bovendien zijn het plekken waar mensen elkaar kunnen ontmoeten. Daarmee dragen bibliotheken bij aan een leven lang leren en aan de sociale samenhang binnen gemeenten.

Toename lidmaatschap kinderen en jongeren 

Het aantal bibliotheekleden groeide de afgelopen jaren, vooral onder kinderen en jongeren. In 2024 was bijna driekwart van alle kinderen tot 18 jaar lid van een bibliotheek. Voor deze groep is het lidmaatschap gratis. Nog nooit waren zoveel kinderen en jongeren aangesloten bij de bibliotheek. Ook het aantal activiteiten dat bibliotheken organiseerden nam verder toe, zo blijkt uit de jaarlijkse cijfers van KB en CBS.

Achtergrond van de wetswijziging

De introductie van een zorgplicht voor bibliotheken is het sluitstuk van een ontwikkeling die al langer bezig is. Uit een eerdere evaluatie van de Bibliotheekwet bleek dat het aantal bibliotheken afnam. Veel wijken en dorpen hadden geen vestiging meer, of alleen een afhaalpunt voor boeken. In de afgelopen jaren is er flink geïnvesteerd. Gemeenten konden in 2023 en 2024 geld aanvragen voor een nieuwe of betere bibliotheek. Hierdoor zijn er in de afgelopen jaren 46 nieuwe vestigingen bijgekomen en 100 beperkte voorzieningen doorontwikkeld tot volwaardige bibliotheken.