Aldus Jan van Zanen. Het moet immers gaan om geluid en tegengeluid. Tegelijk constateert van Zanen dat er in veel gevallen een schaalvergroting plaatsvindt, met name bij de regionale dagbladen. Zoeken naar pluriformiteit nieuwe stijl in het media-aanbod is voor hem daarom op dit moment het uitgangspunt.

Het onlangs gestarte VNG Expertiseteam Vitalisering Lokale Journalistiek van 9 deskundigen moet gemeenten gaan helpen bij het vinden van methodes en middelen hiervoor.

Lokale nieuwsecoystemen: Pas op! Breekbaar

VNG-voorzitter Van Zanen deed zijn uitspraken op 25 april bij de presentatie van het rapport ‘Pas op! Breekbaar. Een onderzoek naar het nieuwsecosysteem in de grootste steden van Nederland’ van het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek (SvdJ), een vervolg op eerder onderzoek in de regio. Op basis hiervan doet het SvdJ de volgende aanbevelingen aan alle lokale overheden:
  • Verwerf actuele kennis over de situatie in de eigen gemeente: hoe staan het medialandschap, nieuwsgebruik, nieuwsaanbod en het nieuwsecosysteem ervoor;
  • Zoek ook gezamenlijk naar structurele oplossingen.

Medialandschap en belangrijkste merken in de G4

Een nieuwsecosysteem bestaat uit landelijke media, lokale en regionale omroepen, regionale dagbladen, hyperlocals (vaak buurt- of themagericht) en andere (sociale) media zoals huis-aan-huis bladen. 

In het SvdJ-onderzoek komt naar voren er in de G4 gemiddeld 70 nieuwsmerken met 120 on- en offline platforms zijn. Meer dan elders, maar desalniettemin kwetsbaar. Zo plaatsen veel hyperlocals minder dan eens per twee dagen een bericht. De regionale omroep, het regionale dagblad en de huis‐aan‐huisbladen zijn in de G4 de belangrijkste drie merken waaruit inwoners nieuws over de stad halen. In de top-3 van Amsterdam staat een lokale omroep (AT5) en van Utrecht een hyperlocal (DUIC).

Interesse in lokaal nieuws verschuift naar online

93% van de G4-burgers is geïnteresseerd in lokaal nieuws. In kleinere gemeenten ligt dat zelfs nog iets hoger volgens het SvdJ. En overal verschuift het gebruik naar online, en naar aanbod waarvoor niet betaald behoeft te worden. In de G4 is dat meer dan 50%. Bij hoogopgeleide jongeren tussen 16-35 jaar is het zelfs 70%, terwijl nog maar 5% een krant leest.

Het SvdJ constateert dat de grote groep die vooral online kijkt minder verdieping meekrijgt dan wie vooral naar de radio luistert, televisie kijkt of de krant leest. Dit leidt echter niet tot minder tevredenheid. 

Meer informatie

Zie ook

De VNG en het ministerie van BZK hebben als basis voor het bovengenoemde Expertiseteam en in het belang van gemeenten samen literatuuronderzoek laten doen naar de situatie van de lokale journalistiek en in het land bedachte oplossingen tot 1 maart. Daarna is op 5 maart nog een onderzoek over Zuid-Holland verschenen van de Universiteit Leiden. In meer provincies lopen dergelijke onderzoeken.