Al een aantal keren berichtten we over het kabinetsplan tot het invoeren van een vaste eigen bijdrage (een 'abonnementstarief ') in de Wmo. We gaan uitgebreid in op de maatregel, de besluitvorming, de gevolgen en het overleg met minister Hugo de Jonge hierover, in een gisteren verzonden ledenbrief.

Omdat niet voldaan werd aan de rond het Interbestuurlijk Programma (IBP) gemaakte afspraak te voorkomen dat met het abonnementstarief een open einderegeling ontstaat, zette de VNG op 24 mei een streep onder de gezamenlijke uitwerking van de maatregel.

Geen draagvlak

Er is onder veel gemeenten geen draagvlak voor het abonnementstarief. De maatregel is in strijd met de uitgangspunten van de eigen verantwoordelijkheid binnen de Wmo. Mensen die in staat zijn hun hulp, ondersteuning zelf te regelen en te betalen zouden deze niet van de overheid moeten krijgen. Aangezien het budget niet toeneemt, zal dit ten koste gaan van cliënten die hun voorziening niet zelf kunnen regelen en betalen.

Vervolgstappen VNG

In overleg met de G4, G40, P10 en het Netwerk Directeuren Sociaal Domein (NDSD) beraden we ons op het verdere besluitvormingsproces in het kabinet en de Tweede Kamer. In ieder geval sturen we minister De Jonge (VWS) en de Tweede Kamer nog een brief, namens gemeenten stellen we een reactie op voor de internetconsultatie over het wetsontwerp. (Zie onderaan dit bericht.)

Doel van de maatregel

Het kabinet wil met het abonnementstarief de stapeling van zorgkosten bij middeninkomens tegengaan. Volgens gemeenten is dit ook goed mogelijk binnen de huidige eigen bijdrageregeling, maar het ministerie van VWS heeft dit voorstel niet overgenomen.

Toenemende vraag

Een vast tarief (€ 17,50 per maand) betekent dat gebroken wordt met het principe 'bijdragen naar draagkracht'. Dit zal leiden tot een toenemende vraag naar voorzieningen en dus tot extra kosten voor gemeenten, naast het directe effect van de lagere opbrengst aan eigen bijdragen.

Eigen krachttoets

De VNG heeft minister De Jonge voorgesteld een 'eigen krachttoets' in te voeren waarmee gemeenten het eigen vermogen en inkomen kunnen meewegen bij de toegang tot Wmo-voorzieningen. Dit om de aanzuigende werking van het abonnementstarief te voorkomen. Het ging ons daarbij nadrukkelijk om een mogelijkheid tot financieel maatwerk bij een individuele aanvraag. Binnen de coalitie bleek helaas geen draagvlak voor een dergelijke eigen krachttoets.

Algemene voorzieningen en woningaanpassingen

Er werd ook geen overeenstemming bereikt over het onderbrengen van een aantal algemene voorzieningen onder het abonnementstarief: minister De Jonge houdt hier aan vast. De VNG vindt dit onverstandig en moeilijk uitvoerbaar voor gemeenten. De minister wil de woningaanpassingen ook niet uitzonderen van het abonnement.

Monitor per 2019

De VNG en VWS werden het wel eens over een monitor die per 2019 in kaart brengt of (in welke mate) er sprake is van aanzuigende werking. We bekijken ook hoe in beeld kan worden gebracht of met het abonnementstarief meer mensen in de overgang van Zvw/Wmo naar de Wlz, langer in de Wmo blijven (met oog op een veel hogere bijdrage in de Wlz). 

Overige onderwerpen

De ledenbrief informeert ook over de gevolgen van het abonnementstarief voor niet-AOW-gerechtigde meerpersoonhuishoudens, het verdere proces richting 2019/2020 en de gevolgen voor de Wmo-verordening voor 2019.

Meer informatie