Mensenhandel samen te lijf

VNG Magazine nummer 15, 5 oktober 2018


Auteur: Paul van der Zwan

Drie vragen aan... Peter Oskam, burgemeester Capelle aan den IJssel


Eind vorig jaar besloten 32 gemeenten in de regio Rotterdam tot een gezamenlijke aanpak van mensenhandel. Afgelopen maandag hielden zij een conferentie over het onderwerp. Trekker van de samenwerking Peter Oskam (burgemeester Capelle aan den IJssel): ‘Daar hebben we hardop gestoeid om te zien wat we nog meer kunnen doen.

’Hoe groot is het probleem van mensenhandel in uw regio en waar bestaat het probleem uit?
‘Het grootste probleem is dat we de mensenhandel onvoldoende in beeld hebben. Een van de kenmerken van mensenhandel is juist dat die zich grotendeels verborgen afspeelt. Onderzoek van de Nationaal Rapporteur Mensenhandel laat zien dat slechts één op de zes slachtoffers in beeld is. Dat onderzoek toont eveneens dat ruim een derde van de gemeenten niet weet of er sprake is van mensenhandel in hun gemeente. Technologische ontwikkelingen hebben consequenties voor de mensenhandel, die verandert. Er vindt verschuiving plaats van de duidelijk zichtbare straat- en bordeelprostitutie naar het internet en thuisprostitutie. Bijna driekwart van de slachtoffers van seksuele uitbuiting wordt aangetroffen in de thuis-, hotel- of escortprostitutie. Helaas blijven daardoor steeds meer gevallen van mensenhandel onder de radar.’

Hoe belangrijk is het dat de 32 gemeenten in de regio samenwerken?
‘Volgens het onderzoek van de Nationaal Rapporteur Mensenhandel heeft maar 4,5 procent van de gemeenten beleid geformuleerd op het gebied van mensenhandel. Binnen onze regio heeft Rotterdam als enige gemeente dergelijk beleid. Schiedam en Vlaardingen hebben wel prostitutiebeleid waarin mensenhandel wordt genoemd. Dat is te weinig en daarom moet er een regionale aanpak komen. Ook om een waterbedeffect te voorkomen. Mensenhandelaren zijn mobiel, slachtoffers worden snel en veelvuldig verplaatst tussen de gemeenten om onder de radar te blijven. Soms blijven ze maar enkele dagen of een week op dezelfde plek. In Capelle zijn vorig jaar prostituees aangetroffen die al zeven maal in Rotterdam tegen de lamp waren gelopen en daar ook aangifte hadden gedaan van mensenhandel. Alleen een gezamenlijke aanpak heeft daarom effect. Het is belangrijk dat wij als eerste regio in Nederland met de gemeenten samen een aanpak ontwikkelen om mensenhandel te bestrijden en voorkomen.’

Waar komt die samenwerking, kort gezegd, op neer?
‘We werken niet alleen met de 32 gemeenten in onze regio samen maar ook met partners zoals de politie, het Openbaar Ministerie, de zorginstellingen en het onderwijs. We gaan bevorderen dat professionals en bewoners signalen leren herkennen en dat zij deze veilig kunnen melden. We maken onder meer gebruik van Voyager, dat is nieuwe software waarmee 24 uur per dag seksadvertenties worden opgespoord en gescreend op mensenhandel. Daarnaast komt er een regionale monitor mensenhandel om een goed beeld te bieden van de aard en omvang van alle vormen van mensenhandel. Mensenhandelaren zullen we aanpakken met behulp van onder andere een regionaal controleteam mensenhandel. In november moet een nota mensenhandel gereed zijn met daarin de hoofdlijnen van onze aanpak; een uitgewerkt actieplan voor de regio willen we in juli 2019 gereed hebben.’