De schaamte voorbij

VNG Magazine nummer 20, 21 december 2018

Auteur: Leo Mudde

Drie vragen aan ... Marijn van Ballegooijen (PvdA), wethouder Amstelveen

De alleenstaande moeder Tanja en twee van haar vier kinderen, dochter Joy van 16 en zoon Duuk van 10, vormen het beeld van de Amstelveense campagne Niets extra’s? Niets om je voor te schamen! waarmee de gemeente het taboe dat rond armoede hangt, wil aanpakken.


1.    Een gewoon Amstelveens gezin dat er openlijk voor uitkomt dat het arm is en zich daarmee kwetsbaar opstelt. Hoe moeilijk was het om ze over te halen?
‘Niet. Toen we Tanja benaderden, was ze meteen enthousiast en de kinderen ook. Ze wilden er graag aan meewerken om het beeld dat veel mensen over armoede hebben, bij te stellen. We hebben niet verder hoeven zoeken en er ook bewust voor gekozen om het gezin centraal te stellen. Dat sluit ook aan bij een moderne manier van communiceren met echte verhalen. De YouTube-filmpjes van ons  zijn een minidocumentaire die in  een paar minuten de realiteit schetsen van een gezin met weinig geld. Wij hebben bewust voor een authentiek  Amstelveens gezin gekozen. Dat maakt de campagne geloofwaardig. Ze laat zien dat arme gezinnen heel gewoon en gezellig zijn. Hopelijk zorgt deze aanpak ervoor dat anderen, in soortgelijke situaties, over hun schaamte heen stappen en zich melden bij de gemeente om gebruik te maken van onze regelingen die er speciaal voor deze groep zijn.’

2.    Het speelt overal: geld blijft op de plank liggen omdat de groep waarvoor het is bedoeld, bij de gemeente niet in beeld is. Was dat ook de reden voor deze campagne?
‘Zeker, mensen die moeten rondkomen van heel weinig geld durven daar uit schaamte niet voor uit te komen, of ze weten niet af van het bestaan van de regelingen. Wij hebben eerder al van alles gedaan om hierover te informeren, met publicaties in het lokale nieuwsblad, folders in onder andere onze wijkcentra en in gesprekken met onze partners. Toen adviseerden jongeren ons deze aanpak, dit soort filmpjes wordt goed bekeken. Volgens mij zijn we uniek, ik ken geen voorbeelden van gemeenten die dit ook doen. Blijkbaar valt het op, want behalve VNG Magazine komt ook het Jeugdjournaal langs om er een item van te maken.’

3.    De foto’s van de kinderen van 16 en 10 hangen levensgroot in het straatbeeld van Amstelveen. Omdat armoede een taboe is, mag niet worden uitgesloten dat ze door hun leeftijdgenoten gepest gaan worden. Heeft u voorzien in enige vorm van nazorg?
‘Vooropgesteld: de kinderen hebben geen moment getwijfeld of ze zouden meedoen. Zij vinden het belangrijk dat dit bespreekbaar is, ook op school of bij de vereniging waar ze lid van zijn. En wij zetten het gezin niet neer als slachtoffer, maar als krachtige mensen. Tanja en de kinderen, ze stellen zich alle drie heel kwetsbaar op, dat ze dat durven, is juist hun kracht. Maar natuurlijk houden we tijdens en na de campagne intensief contact met het gezin. Het zou heel vervelend zijn als de kinderen worden gepest naar aanleiding van deze campagne. De werkelijkheid is nu, helaas, dat arme kinderen vaak worden gepest of buitengesloten, omdat ze niet altijd mee kunnen doen aan activiteiten of niet de nieuwste spullen kunnen kopen. Wij willen armoede bespreekbaar maken door het taboe te doorbreken, in de hoop op meer begrip en minder uitsluiting.’