‘Projecten slagen waar mensen er veel energie in steken’

Om ervoor te zorgen dat jonge vluchtelingen snel kunnen aanhaken bij een opleiding in Nederland, is vorig jaar in Den Haag, Delft en Westland een schakelprogramma gestart. ROC Mondriaan werkt in het Taal-plusprogramma samen met de Haagse Hogeschool en de Stichting voor Vluchteling-Studenten UAF. De bedoeling is dat vluchtelingen na het schakelprogramma doorstromen naar een mbo-3 of mbo-4-opleiding, het hbo of het wo.

De schakelklassen voorzien in een behoefte en werpen vruchten af, vertelt Jolanda Wanningen van ROC Mondriaan. Ze werken echter alleen als de jonge statushouders ook op andere gebieden in een redelijk stabiele situatie verkeren. ‘De jongen slapen vaak met hun mobieltje in de hand om contact te houden met familie die vaak in een oorlogsgebied leeft’, licht ze toe. ‘Als een jongen bijvoorbeeld een toets heeft voor z’n opleiding en tegelijk een belangrijke stap zet in z’n traumaverwerking, dan kun je ervan uitgaan dat één van de twee niet goed gaat.’

Samenwerking zoeken met ROC in de buurt

Hanneke Steijn van de gemeente Woerden luistert geïnteresseerd naar het verhaal van Wanningen uit Den Haag. In Woerden is geen groot ROC, en ze is bang dat de jongeren uit beeld raken wanneer ze in Utrecht naar verschillende opleidingscentra gaan. ‘Dan kunnen we niet goed voor ze zorgen.’ Wanningen tipt haar om toch samen met gemeenten in de buurt samenwerking te zoeken met een ROC in de buurt, zoals de gemeente Delft de vraag bij haar (Haagse) opleidingscentrum neerlegde. 

Nog gelukkiger werd Steijn van de bijdrage van het UAF, een stichting die hoogopgeleide vluchtelingen een steun in de rug biedt. De onconventionele manier van  denken en werken waarmee UAF het land doortrekt, spreekt  haar aan. ‘We gaan binnenkort doorpraten op een terrasje’, lacht ze.

Gemeenten overtuigen

Die steun van UAF komt in verschillende vormen. Zo betaalt of leent UAF collegegeld, geld voor een taalcursus of reiskosten. Verder adviseert UAF  studenten over hun studiekeuze en begeleidt ze hen tijdens studie en sollicitaties. Ten derde doet UAF aan belangenbehartiging namens hoger opgeleide vluchtelingen. In Den Haag en lokaal. Zo reizen UAF’ers het land door om gemeenten te overtuigen van hun aanpak en om hulp te vragen. Toestaan dat vluchtelingen studeren met behoud van uitkering is bijvoorbeeld een bijdrage die een gemeente kan leveren. 

Leraren wiskunde

Vivian Vijn van UAF reist het land door op zoek naar samenwerkingsmogelijkheden. Ze laat een paar voorbeelden zien, bijvoorbeeld van de Hogeschool Rotterdam en Dura Vermeer die samen twee jaar lang BIM’ers (Business IT & Management) opleiden en een werkplek geven. En ze noemt het voorbeeld om vijftien leraren wis-, natuur- en scheikunde op te leiden in samenwerking met de Universiteit Leiden en stichting The Mobile Educator. Kleinschalig en persoonlijk, dat zijn de kenmerken van de  aanpak van UAF.

Vorig jaar studeerden 204 door UAF begeleide studenten af, dit jaar is er ruimte om maximaal vijftienhonderd studenten te helpen bij het starten van een studie. Energie is de rode draad bij geslaagde projecten, sluit Vijn af. ‘Er gebeurt niks in organisaties waar iedereen denkt dat een ander het oppakt. In alle organisaties waar geslaagde projecten lopen steken één of meerdere mensen er heel veel energie in. Dat is ook echt nodig omdat je tegen allerlei zaken oploopt die óf tegenstrijdig óf niet geregeld zijn.’