Gemeenten hebben te maken met tal van kaderstellende, richtinggevende of flankerende regelgeving, beleid en bestuurlijke afspraken. Daar moet u rekening mee houden als u de omgevingsvisie gaat opstellen en beheert.
Op deze pagina vindt u vragen van gemeenten over de omgevingsvisie en de relatie met kaderstellende documenten en afspraken.
Ook een vraag over kaderstellende documenten en afspraken?
Mist u een vraag? Dan nodigen we u van harte uit om die met ons te delen. Zo zorgen we er samen voor dat de informatie op deze pagina actueel en relevant blijft. Stuur uw vraag per mail naar omgevingswet@vng.nl, met in het onderwerp ‘omgevingsvisie’.
Zonder goede afstemming met provincie, rijk en buurgemeenten loop je het risico dat jouw gemeentelijke ambities niet uitvoerbaar zijn. Denk aan conflicten over ruimtegebruik, tegengestelde beleidslijnen of provinciale interventie bij het omgevingsplan. Veel opgaven houden niet op bij de gemeentegrens. Zonder afstemming dreigt vertraging, dubbel werk of beleidsmatige botsing.
Aanpak
Een goede afstemming begint met inzicht in de opgaven van andere overheden. Gebruik daarvoor de omgevingsvisies van provincie, buurgemeenten en de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) als vertrekpunt. Zet vervolgens actief in op samenwerking, bijvoorbeeld via:
- Regionale thematafels of klankbordgroepen, waarin gemeenten en partners elkaars ambities en dilemma’s bespreken.
- Scenarioworkshops of beleidssessies met bestuurders, waarin je verkent welke keuzes gezamenlijk gedragen kunnen worden.
- Het opstellen van gezamenlijke uitgangspunten of beleidsprincipes bij grensoverschrijdende thema’s (zoals mobiliteit, energietransitie, woningbouw).
Koppel de bestuurlijke afstemming aan het formele proces, bijvoorbeeld via een bestuurlijke consultatieronde of een gezamenlijk ondertekende startnotitie. Dit helpt om commitment te krijgen en verrassingen later in het traject te voorkomen.
Risico
Gebrek aan afstemming kan leiden tot:
- strijdigheid met hogere kaders of regionale afspraken.
- extra werk bij programma’s of het omgevingsplan.
- ingrijpen door provincie of rijk, bijvoorbeeld via reactieve interventie.
- verlies van vertrouwen bij samenwerkingspartners.
Meer informatie en ondersteuning
- In Artikel 2.2 Afstemming en samenwerking van de Omgevingswet staat hoe om te gaan met afstemmen en het gezamenlijk uitvoeren van taken en bevoegdheden.
- Voorbeeld van een gezamenlijke klankbordgroep met gemeente en stakeholders (gemeente Geertruidenberg).