Nummer 7, 2016

Drie vragen aan Jan van Zanen, voorzitter VNG

 

Deze week verstuurde de VNG een ledenbrief aan de gemeenten, waarin uitleg wordt gegeven over haar inzet bij het Aanvullend Bestuurs-akkoord Verhoogde Asielinstroom met het Rijk dat eind deze maand wordt afgerond. VNG-voorzitter Jan van Zanen geeft uitleg.

Auteur: Marten Muskee

Hoe verhoudt dit aanvullend akkoord zich tot het eind vorig jaar afgesloten Bestuursakkoord Verhoogde Asielinstroom?

‘Het bestuursakkoord van december ging vooral over de opvang en huisvesting van asielzoekers. Op dat moment waren er niet genoeg plekken om alle vluchtelingen op te vangen en we wilden een einde maken aan die acute noodsituatie. We hebben toen ook vastgelegd dat er een vervolg op het akkoord zou komen, met afspraken over integratie, zorg, onderwijs en werk. Dat is waar we het nu over hebben en dat is ook nodig.

In 2015 alleen al hebben 58.000 mensen een verblijfsstatus van vijf jaar gekregen. Van hen verwachten we dat ze meedoen in onze samenleving, met alle bijbehorende rechten en plichten. Daarom moeten we nú investeren in integratie, ook voor asielzoekers die nog geen status hebben. Elke dag die we wachten met integratie, vergroot de kans dat iemand afhankelijk wordt van de overheid en niet volwaardig mee kan doen. Nu investeren betaalt zich terug, omdat we zo voorkomen dat we op termijn hogere kosten moeten maken. Uit welk potje die investeringen moeten komen, daarover proberen we het eens te worden met het Rijk.’

Uit onderzoek bleek onlangs nog dat gemeenten niet snel genoeg kunnen zorgen voor extra woonruimte voor de statushouders, simpelweg omdat daar meer tijd voor nodig is. Gaat het aanvullend akkoord daarop in?

‘We willen daar graag afspraken over maken. Gemeenten werken samen met woningcorporaties hard aan het realiseren van woonruimte voor statushouders, maar het is inderdaad nog niet genoeg. Er zijn nog te veel statushouders die in een azc op huisvesting wachten en daar opvangplekken voor nieuwe asielzoekers bezet houden. Dat moet beter, bijvoorbeeld door het Gemeentelijk Versnellingsarrangement aantrekkelijker te maken. Als de mogelijkheden ruimer worden en de vergoeding wat omhooggaat, verwacht ik dat meer gemeenten gebruik zullen maken van zo’n GVA en daarmee de azc’s ontlasten.’

Uit de ledenbrief van de VNG valt op te maken dat er betere (financiële) afspraken nodig zijn met het Rijk om tot een goede en sluitende aanpak te komen.

‘Goede afspraken over integratie, onderwijs, zorg, participatie en huisvesting, dat is waar het om draait. Op al die terreinen moeten we het inhoudelijk én financieel eens worden. Als we nu niet investeren, veroorzaken we zelf een veenbrand. Tegelijkertijd moeten we oog houden voor het draagvlak bij de huidige bevolking. Want het mag niet zo zijn dat we wél investeren in schoolvervoer voor asielkinderen naar hun taalklas, maar dat we daar dan op moeten bezuinigen voor Nederlandse kinderen. En als we ons extra inspannen voor meer huisvesting voor statushouders, betekent dit dat we ook een tandje bij moeten zetten voor de alleenstaande moeder met twee kinderen die al vijf jaar op de wachtlijst staat. We willen statushouders een eerlijke, gelijke kans bieden om onderdeel te worden van onze samenleving én we willen waken voor verdringing van huidige Nederlanders op de arbeids- en woningmarkt.’ (MM)