Samen met gemeenten werken we aan het sterker en slimmer maken van de lokale uitvoering. We kopen samen in, ontwikkelen en beheren producten en diensten en spreken standaarden af. Dat doen we vanuit de Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering, het bijbehorende fonds GGU en subsidies vanuit het rijk. Elke gemeente kan gebruik maken van een breed aanbod producten en diensten. Hoe tevreden zijn ze hierover? Dat toetsen we continu. In deze serie interviews laten we leden aan het woord over één van de gemeenschappelijke oplossingen.
De ENSIA-methode is het verantwoordingsinstrument over informatiebeveiliging en datakwaliteit, het geeft gemeenten inzicht in de risico’s van hun informatiebeveiliging en helpt bestuurders om de juiste maatregelen te nemen om digitale gegevens en systemen te beschermen tegen dreigingen van binnen en van buiten.
Waarom waarderen wethouders Pals en Van den Borg de ENSIA methode? Bekijk hieronder de video.
‘Als de gemalen in Papendrecht het niet meer doen, hebben de inwoners geen droge voeten meer,’ zegt Gina van den Broek, ENSIA-coördinator en informatiebeveiligingsadviseur bij de gemeente Papendrecht. Een gemaal houdt het water in een bepaald gebied op peil en wordt (vaak op afstand) bestuurd en gemonitord met computers. Het is een van de vele plekken in een gemeente waar de fysieke leefomgeving samenkomt met informatiebeveiliging. Het is ook een van de vele voorbeelden waarom het zo belangrijk is voor gemeenten om die informatiebeveiliging op orde te hebben.
Beveiliging gegevens van gemeenten
Gemeenten voeren veel taken uit voor inwoners en ondernemers. Paspoorten uitgeven, vergunningen verstrekken, bestemmingsplannen (waar)maken en uitkeringen verstrekken, maar ook openbare orde en veiligheid bewaken en de publieke ruimte beheren en onderhouden. Door die vele taken beschikken gemeenten over veel gegevens en die moeten goed beveiligd zijn, net als de systemen die met de gegevens werken. Ieder jaar leggen gemeenten verantwoording over af over hun informatiebeveiliging. Dat doen ze allemaal op hetzelfde tijdstip en op dezelfde manier met de ENSIA-methode van de VNG. De rapportage die daarop gebaseerd wordt is aanleiding voor het periodieke ‘goede gesprek’ met het college over dit onderwerp. Het ENSIA-tool geeft inzicht in wat de gemeente moet verbeteren om de informatieveiligheid op peil te brengen en te houden.
Informatieveiligheid verantwoorden
Joost Pals is wethouder bij de gemeente Bergen op Zoom. Hij legt uit waarom ENSIA het voor gemeenten een stuk makkelijker maakt om de informatieveiligheid te verantwoorden. ‘Voor ENSIA zat alles in losse systemen die we bij elkaar moesten brengen. Met ENSIA is er een geïntegreerde aanpak die er ook voor zorgt dat verantwoording op een efficiënte en ook goedkopere manier kan.’ Hij voegt toe dat ENSIA ook voor meer inzicht zorgt: ‘Zodat ik als bestuurder weet hoe het ervoor staat met de informatieveiligheid.’
ENSIA sluit aan bij behoefte van gemeenten
Dat vindt ook Jan Dirk van den Borg, wethouder digitalisering en ict van Papendrecht. ‘Als wethouder vind ik het belangrijk om verantwoording af te leggen over veiligheidsrisico’s. ENSIA stelt mij steeds beter in staat om die risico’s aan te geven en ook [te zien] of maatregelen echt effectief zijn.’ Want ENSIA is altijd in ontwikkeling net als digitale ontwikkelingen altijd voortschrijden. De VNG meet de tevredenheid bij de leden en zorgt ervoor dat ENSIA steeds verder verbetert en aansluit waar gemeenten behoefte aan hebben. Nieuwe wetgeving, zoals de BIO2 en de Cyberbeveiligingswet, worden voortdurend geïntegreerd in de ENSIA-tool. Zo werken VNG en gemeenten aan het steeds verbeteren van de methode.
Van den Borg vervolgt: ‘We moeten als gemeente natuurlijk heel zorgvuldig omgaan met de gegevens die wij van inwoners en bedrijven krijgen. Daarbij is het belangrijk dat onze gemeentelijke processen doorgang blijven vinden. Denk aan de afgifte van de bouwvergunningen of de werking van een gemaal.’ Terug naar het gemaal, waar Van den Broek een meter onder zeeniveau staat en goedkeurend naar de gang van zaken kijkt. De adviseur is blij met de middelen en informatie die het ENSIA-team van de VNG dat de ENSIA-tool beheert, beschikbaar stelt voor alle gemeenten. ‘Informatiebeveiliging is een complex onderwerp en door de praktische producten van de VNG kan ik het gesprek voeren met college en Raad.’
Gezamenlijk Gemeentelijke Uitvoering
ENSIA is mede tot stand gekomen vanuit de Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering en het bijbehorende fonds GGU. Maakt uw gemeente al gebruik van de collectieve oplossingen voor onder meer het sociaal domein, de fysieke leefomgeving en op het gebied van digitalisering? Er zijn meer dan 100 producten en diensten, die de VNG samen met gemeenten ontwikkelt en beheert voor een effectieve lokale uitvoeringspraktijk.