VNG Magazine nummer 12, 24 augustus 2018

Wanneer het woord ‘jeugd’ valt in combinatie met de lokale overheid dan denken veel mensen onwillekeurig aan jongeren in de middelbareschoolleeftijd. Jongeren die soms het spoor bijster raken en door gebrek aan structuur, goede voorbeelden en begeleiding verkeerde keuzes maken. Daarmee drukken ze al gauw een stempel op de publieke ruimte. Rondhangen, vandalisme, treitervloggen; het speelt zich veelal op straat af. Met als logisch gevolg een roep om publieke interventies.

Maar er ligt ook een dankbare taak voor de gemeente bij het begeleiden van het allerjongste kind. Juist in de eerste jaren kan er veel worden voorkomen. De ruimte voor groei en verbetering is dan immens. Ik vergeet nooit de opmerking van mijn eigen kraamhulp die, toen ik van mijn tweede kind was bevallen, naar mijn peuter  keek en zei: ‘Tussen twee en drie jaar leren ze meer dan op welke universiteit dan ook.’

En het klopt! Die periode is zo kostbaar en wanneer er een goede samenwerking is van consultatiebureau en kinderopvang gericht op opvoedingsondersteuning en taalontwikkeling, dan kan er in korte tijd veel bereikt worden. Daar hebben het jonge kind zelf én wij allemaal een leven lang profijt van.

Juist in de eerste jaren kan er veel worden voorkomen

Het is dit besef dat mede ten grondslag ligt aan de motie over stevige structurele afspraken in het sociaal domein die op onze ALV kort voor de zomer is aangenomen. De motie werd ingediend door Tilburg en Groningen, ondersteund door 78 gemeenten en aangenomen met 99,51 procent van de stemmen! Dat geeft wel aan hoe hoog de nood is. De oppervlakkige lezer denkt dat deze motie over geld gaat, maar voor mij gaat deze oproep ook, en misschien wel vooral, om kinderen.

Het vraagt in deze tijden van oplopende tekorten politieke durf en discipline om in het beleid en vooral in de uitvoering ervan genoeg aandacht te houden voor álle leeftijdsgroepen. De allerkleinsten zijn immers minder zichtbaar en hun vroege problemen leiden nog niet tot grote ergernis en schade maar ook bij jeugdzorg is preventie altijd beter en effectiever dan kostbare trajecten later. Maar preventie is niet gratis.

De VNG zal daarom niet ophouden bij het kabinet aan te dringen op goede structurele afspraken over indexatie van de budgetten van het sociaal domein waarbij ook de al bestaande tekorten in de jeugdzorg plus de door het CBS voorspelde volumegroei voldoende worden meegenomen. Daarmee doen we recht aan al onze inwoners, groot én klein.

Jantine Kriens is Algemeen directeur van de VNG
jantine.kriens@vng.nl@kriens