Auteur: Onno van Veldhuizen, burgemeester van Enschede

Onlangs wisselden de Enschedese burgemeester Onno van Veldhuizen en Oberbürgermeister Marcus Lewe van het net over de grens gelegen Münster twee dagen van plaats. Dat gaf volgens Van Veldhuizen veel vrolijke en goede publiciteit en het leverde een aantal leerpunten op.

‘Über sieben Brücken musst du geh’n.’ Iedere Duitser kent dit lied, vooral in de vertolking door Peter Maffay. Het gaat over de liefde over grenzen heen, hoe je daarin moet geloven en hoe je moet kunnen volhouden. Enschedeërs zingen of neuriën het grenslied waarschijnlijk vrolijk mee. Enschede, de grootste Nederlandse stad direct aan de Duitse grens, is de meest Duitse stad van ons land.

Gemakkelijker

Er valt in het grensgebied veel van elkaar te leren, veel meer dan alleen de taal. Werken en ondernemen over de grens heen zouden veel gemakkelijker moeten zijn. Een ding staat voor ons vast: Enschede, zo dicht gelegen bij Duitsland, wil de Duitse ‘noabers’ omarmen. Samen staan we sterker. Enschede ligt niet ‘achterin’ in Nederland, maar ‘vooraan’ in Duitsland en samen met Münster ‘midden in’ Europa.

Onze achterdeur blijkt steeds meer onze voordeur te zijn met een kleine 25 miljoen liebe Noabers in Noordrijn-Westfalen en Nedersaksen. Enschede loopt naadloos over in de Duitse stad Gronau en door de eeuwen heen zijn de contacten sterk. Het eerste Euregiogebied in de Europese Unie is dan ook de Euregio Enschede-Gronau  (1958). We hebben het, in het hier en nu, over een grensoverschrijdend gebied van 200.000 inwoners.

Netwerken

Er gebeurt veel in Duitsland, onze zusterstad Münster is de op een na hardst groeiende stad van Duitsland met 300.000 inwoners en ligt op nog geen 60 kilometer afstand. De intensiteit van de samenwerking, die vanuit de lange historie groot is, groeit en is voor onze steden noodzakelijk. We willen dat onze netwerken steeds meer in elkaar overlopen en het steeds gemakkelijker is in Münster te werken en in Enschede te wonen en omgekeerd. En ook onze universiteiten zijn complementair en zoeken elkaar toenemend op allerlei gebieden op.

We willen ook internationaal samen de boer op, China is daarbij een logische bestemming

Aanvullende uitdagingen

Daarnaast hebben onze steden vergelijkbare en ook aanvullende uitdagingen. Op het gebied van arbeidsmarkt en mobiliteit moeten er snel stappen gezet worden, daar hebben we beide veel profijt van. Op het gebied van afvalverwerking wil Münster de samenwerking met onze afvalverwerker Twence intensiveren en de stad kijkt naar onze hotelbedden als het gaat over huisvesting van Münsterse congresgangers. Maar we willen ook internationaal samen de boer op, China is daarbij voor ons een logische bestemming.

Het was ook gewoon leuk om de overeenkomsten te herkennen. Naast de historische banden en een gedeelde volksaard en taal (Platduits en Twents zijn vergelijkbaar) heb ik ontdekt dat Münster ook dé fietsstad is in Duitsland en dat is voor de fanatieke fietser die ik ben een welkome ontdekking. 

Wij zijn de poort naar Duitsland voor Nederland en voor Duitsland  zijn we de toegang naar ons land. Enschede wil het startpunt, de brug en het knooppunt zijn tussen beide landen, zodat die laatste mooie zin van het bekende Duitse lied, ‘Aber einmal auch der helle Schein’ straks geen belofte meer is, maar werkelijkheid.

Wij zijn de poort naar Duitsland voor Nederland en voor Duitsland zijn we de toegang naar ons land

Tot slot, we leerden één ding, ‘Ein Besuch ist kein Besuch’. Als je de steden echt vanuit een gezamenlijke bestemming diep met elkaar wilt verbinden, zul je regelmatig bij elkaar over de vloer moeten komen. Dat geldt voor ons als bestuurders maar ook voor onze ambtenaren, het onderwijs én het bedrijfsleven. Samen staan we sterker, ik raad elke grensgemeente in Nederland aan om ons voorbeeld te volgen.

Schrijf ook een betoog voor VNG Magazine

redactie@vngmagazine.nl