De reden daarvoor is in de eerste plaats dat de wet- en regelgeving op grond waarvan beschikkingen worden genomen zodanig kan worden aangepast dat nieuwe grondslagen voor beschikkingen ontstaan of juist grondslagen wegvallen. Bovendien kan de bestuursrechter uitspraken doen over de juridische status van overheidsbeslissingen waardoor die beslissingen juist wel of niet het beschikkingenkarakter kunnen krijgen (bijvoorbeeld gedoogbeslissingen en meldingen). Aanpassingen in de wetgeving en rechterlijke uitspraken kunnen dus van invloed zijn op wat gemeenten actief openbaar moeten maken.

In de tweede plaats kunnen gemeenten op basis van een gemeentelijke verordening eigen (tijdelijke) vergunningplichten, ontheffingsmogelijkheden, subsidies en andere beschikkingen in het leven roepen. Of gemeenten van deze lokale autonomie gebruikmaken, is bij de VNG vaak niet bekend. Weliswaar bevat de lijst ook beschikkingen waarvoor de grondslag in een gemeentelijke verordening kan staan. We hebben daar vooral onze Modelverordeningen voor gebruikt. Maar de VNG heeft geen volledig beeld van de gemeentelijke praktijk in dit verband. Het is daarom raadzaam in uw eigen organisatie na te gaan of u dergelijke ‘lokale beschikkingen’ afgeeft.

In de derde plaats was het nodig bij het opstellen van deze lijst deels een interpretatie te geven van de betekenis en reikwijdte van de uitgezonderde typen beschikkingen. Welke beschikkingen niet onder de actieve openbaarmakingsverplichting vallen, is immers mede bepalend voor wat wél onder deze verplichting valt. Om dit te bepalen is gebruikgemaakt van de toelichting in de wetsgeschiedenis bij deze beschikkingen-categorie, de werkdefinitie van deze informatiecategorie (en de bijlage daarbij), en de uitleg die aan de uitzonderingen in het hulpmiddel Uitzonderhulp beschikkingen is gegeven (zie hoofdstuk 3: Wat zijn ‘beschikkingen’ en welke (typen) beschikkingen zijn openbaar?). Deze stukken geven voor de gemeentelijke praktijk niet volledig uitsluitsel over de reikwijdte van de actieve openbaarmakingsverplichting. Daarom bevatten de lijst en de handleiding hierover deels eigen interpretaties. Ook is gebruik gemaakt van informatie uit het gemeentelijk Model-DSP (VIND-IM) van VHIC, de Uniforme Productenlijst voor gemeenten (UPL-gemeente en alternatieve benamingen in https://standaarden.overheid.nl/owms/oquery/UPL-Komt-Voor-Als.html) en informatie die bij enkele gemeenten en een samenwerkingsorganisatie over de invulling van deze categorie al beschikbaar was. In voorkomende gevallen zal uiteindelijk de bestuursrechter uitsluitsel moeten geven.

Tot slot is deze informatiecategorie voor de gemeentelijke praktijk zeer omvangrijk. We hebben een zo volledig mogelijke opsomming van de (typen) beschikkingen gegeven, maar denken dat er nog meer (typen) beschikkingen zijn die onder deze categorie vallen.