5 Lessen uit het VNG-programma Innovatieve Aanpakken

Experts geven een leerzaam kijkje in de toekomst van duurzame koopwoningen


Augustus 2018

Auteurs: Fritzi Reijerman en Janine Mulder, Kwink groep

Het bestuderen van innovatieve projecten biedt een leerzaam kijkje in de toekomst. Innovatie geeft immers de mogelijkheid te concluderen of een oplossing voldoende dan wel onvoldoende toekomstperspectief biedt voor de aanpak van een grote opgave. Een grote opgave voor Nederlandse gemeenten is de verduurzaming van bestaande koopwoningen. De urgentie van deze opgave werd al in 2013 vastgelegd in het Energieakkoord. Inmiddels hebben recente ontwikkelingen, zoals de beslissing van minister Wiebes om Groningen ‘van het gas af te halen’, de ambities in het huidige regeerakkoord en het ontwerp van het nieuwe Klimaatakkoord, de urgentie verduidelijkt en verhoogd. Zowel overheden als burgers worden zich steeds meer bewust van de noodzaak om grote stappen te maken in de klimaat- en energietransitie.

In 2016 is het VNG-programma Innovatieve Aanpakken, gefinancierd door het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, van start gegaan. De VNG en Bouwend Nederland coördineren het programma. In de projecten van dit koplopersprogramma verduurzamen gemeenten samen met andere partijen de bestaande koopwoningvoorraad op een procesmatig innovatieve manier. Momenteel worden door het hele land nog 32 Aanpakken gefinancierd. Zo’n 25 Aanpakken zijn reeds in een aantal beoordelingsrondes afgevallen.

In dit artikel staat de vraag centraal welke lessen over de verduurzaming van de bestaande koopwoningvoorraad zijn geleerd dankzij de Innovatieve Aanpakken en hoe we in de toekomst de bestaande koopwoningvoorraad op een effectieve manier kunnen verduurzamen. Deze lessen zijn opgehaald bij de leden van de commissie die de Aanpakken de afgelopen jaren heeft beoordeeld. In het beoordelingsproces worden de Aanpakken in verschillende fasen beoordeeld, op basis waarvan eventuele vervolgfinanciering verstrekt wordt. De commissie bestaat uit vijf experts op het gebied van verduurzaming in de gebouwde omgeving, met ieder een andere expertise en invalshoek. Martijn van der Steen (bijzonder hoogleraar ‘Strategie en Toekomst’ aan de Erasmus School of Social and Behavioral Sciences en voorzitter van de beoordelingscommissie), Teun Bokhoven (voorzitter van de Vereniging voor Duurzame Energie), Robert Salomons (adviseur team woningbouw, wet- en regelgeving van RVO.nl), Marjet Rutten (freelancer en aanjager van vernieuwing in de bouwsector) en Harm Valk (bouwtechnisch adviseur bij Nieman Groep) waren bereid hun lessen te delen.

Op basis van de interviews zijn vijf lessen geïdentificeerd, u kunt ze via het menu aanklikken. Het artikel sluit af met een conclusie waarin wordt beschreven hoe deze lessen ons een kijkje in de toekomst bieden.

Meer informatie

Kwink groep ondersteunde VNG bij het uitvoeren van regionale analyses van de Innovatieve Aanpakken.

De interviews voor dit artikel zijn uitgevoerd door Kwink groep in opdracht van VNG. De Beoordelingscommissie Innovatieve Aanpakken is onafhankelijk en staat buiten de VNG. De meningen en uitspraken in dit artikel zijn op persoonlijke titel van de leden van de commissie en van de auteurs.